30-12-2007, 07:45 PM
|
#1 (permalink) | |||||||||||||
|
Hammurabi Kanunlari-1
Ne zaman ki, ulu Anum( AN),
Anunnaki'lerin efendisi(lugal) gögün ve yerin efendisi Enlil, memleketin kaderini tayin eden, Ea'nin(enki) büyük oglu olan Marduk(AMAR.UTU) için bütün insanlik üzerine Enlil'ligi (hükümdarligi) onun için tayin etti (ve) Igigi'ler içinden (arasindan) onu yüceltti. Babil(ka.dingir.ra) sehrini üstün adiyla andi; Onu cihanda üstün yapti. (orada) temelleri gök ve yer gibi saglam olan ebedi bir krallik sagladi. O günde övülmüs (methedilmis) prens tanri korkusu olan ben Hammurabi'yi (ha-am-mu-ra-bi), memlekette adaleti tecelli ettirmem için, sikayet ve kötüyü yok etmem için kuvvetlinin zayifi yok etmemesi için günes (samas=Utu) gibi kara baslarin (insanlarin) üzerinde yükselmem için memleketi aydinlatmam için insanlarin bedenini hos etmek için, (onlarin refahi için), Anum ve Enlil adimi andilar. Enlil'in çagirdigi çoban Hammurabi'yim ben. Bolluk ve zenginlik yigan, NIBRU.DUR.AN.KI * için her seyi mükemmel yapan, Ekur'un* saygili koruyucusu, muktedir kral, Eridu sehrini yerine döndüren, E-abzu kültünü pak eden, dünyanin dört bucagini adimlayan (dolasan), Babil'in adini büyüten, efendisi Marduk'un gönlünü hos eden, E-sangila * için ömrü boyunca (onun) yaninda duran, Sin'in * yarattigi krallik tohumu, Ur sehrini gelistiren, alçak gönüllü, muti E.kis.nu.gal'e * bolluk getiren, hakim kral, kuvvetli samas'in* itaatkari, Sippar'in temellerini saglamlastiran (kuran) tanriça Aa'nin, Gigunnu'larini(annunaki) yesille döseyen (örten), gök makamina benzeyen E-babbar mabedinin mimari, Larsa'nin kurucusu (olan) kahraman, yardimcisi samas için E-babbar tapinagini yeniden yapan, Uruk'u canlandiran efendi, halkina bolluk suyu temin eden, E-anna 'nin *basini yükselten, Anum ve Istar için zenginlik yigan, memleketin koruyucusu, E.gal.mah * tapinaginin bollugunu arttiran, krallarin ejderi, Zababa'nin * ikiz esi, Kis yerlesme yerini yeniden kuran, E.me.te.ur.sag * tapinagini nur ile çeviren, Istar"in büyük farzlarini artiran Hursagkalamma * mabedini idare eden düsmani (mahveden) ag, onu, ona dostu Irra temin etmistir. onun arzusu Kuta'*nin (önemini) arttirmaktir. Meslam* için herseyi genisleten, vahsi boga, düsmani süsen, Tutu 'nun* sevgilisi, Borsipa'yi* sevindiren, (tanriyi) öven, Ezida'yi * hiç ihmal etmeyen, krallarin tanrisi hakim Dilbat'in *islenmis topragina kuvvetli tanri Uras * için arpa yigan, asanin ve tacin alameti olan bey, Mama'nin * ona arzusunu mükemmellestirdigi Kis *sehrinin sinirini belirleyen, Nintu * için parlak ziyafetleri tekrarlayan, akilli, mükemmel, Lagas *ve Girsu* için otlak ve su içecek yer saglayan, Eninnu* (tapinagi) için büyük yiyecek kurbanlari temin eden, düsmani yakalayan, Telitum 'un * gözdesi, Zabalam'in(Hallab)* orakel'larini tamamlayan, Istar'in kalbini sevindiren, Adad'in *dualarini bildigi yüksek prens, Bit-karkaradaki * kahraman Adad'in kalbini sakinlestiren, E.u.gal.gal'deki * alametleri koydurtan, Adab'a * hayat veren kral, E.mah * (tapinagini) yöneten Krallarin krali karsi konulamayan muharip, Mas.kan.sabrim* nehrine hayat bahseden, Mes.lam'a* bereket akitan, hakim, yönetici, hikmet'in kaynagina ulasan kimse, Malku halkini sikintidan koruyan, Ea * ve Dam.gal.nun.na * için onlarin yerlesme yerlerini bolluk içinde kuran, kralligini büyüten, (0) ebediyet için temiz kurbanlar tayin etti. Krallarin birincisi, Firat (vadisinin) yerlesme yerindekilerine boyun egdirten, yaraticisi tarin Dagan'in * kudreti ile Mera ve Tutul* halkini gözeten, övgüye deger prens, Tispak'in * yüzünü aydinlatan, Nin.azu'ya * temiz sofra kuran, halkini sikintadan kurtaran Babil'in içinde temelleri(ni) emin bir sekilde saglamlastiran, ahalinin çobani, onun isleri Istar'in nazarinda iyidir. Akkad meydaninin ortasinda E.ul.mas'da ** Istar'i yerlestiren dogruyu belirten, halki yönelten, koruyucu, iyi tanrisini Assur sehrine döndürten, homurdananlari susturan, Ninive ve E.mes.mes'te ** Istar'in adini yükselten kral, büyük tanrilarin duacisi ve övücüsü, Sumu-la-il'in* soyundan, Sin-muballit'in kuvvetli varisi, Kralligin ebedi tohumu, kuvvetli kral Babil'in günesi Sumer ve Akkad memleketleri üzerine nur çikartan (yagdiran), dört cihana boyun egdirten kral Istar'in sevgilisiyim ben. Marduk, insanlari dogru idare etmek (ve) memleketin idaresini ele almakla beni görevlendirdigi zaman, memleketin diline dogruluk ve adalet koydum (halki memnun ettim) halkin bedenini hos ettim. Iste o zaman: § 1 -Eger bir adam, bir adami cinayetle suçlar ve bunu ispat edemezse, suçlayan kimse öldürülecektir . § 2 -Eger bir adam, bir adami büyücülükle itham eder ve onu ispat edemezse, üzerine büyücülük iftirasi atilan adam, nehre gidecek, (nehre dalacaktir). Eger nehir onu çekerse (zaptederse) iftira eden onun evini (mülkünü) alacak (sahiplenecektir). Eger o adami nehir temize ve selamete çikarirsa ona iftira eden adam öldürülecektir. Nehrin selamete çikardigi (adam) iftiracinin malina mülküne sahip olacaktir. § 3 -Eger bir adam, bir davada yalanci sahitlige (yalanci sahit olarak) çikip söyledigi sözleri ispat edemezse ve eger bu dava can davasi ise (canla ilgili bir dava ise), o adam öldürülecektir. § 4 -Arpa veya gümüsün (paranin) konu oldugu bir sahitlige çikarsa,o davanin cezasini çekecektir . § 5 -Eger bir yargiç, bir dava hükmetmis, karar kesip bir belge düzenlemisse ve sonra kararini degistirirse, o yargicin verdigi kararda degisiklik yaptigini tespit ederlerse ve bu davada sikayet varsa (verilen hükmün) on iki katini verecektir (ödeyecektir). Meclisteki yargiçlik kürsüsünden kaldirtilacak(atilacak)(oraya) dönmeyecek ve mahkemede yargiçlarin arasina oturtulmayacaktir. § 6 -Eger bir adam tanriya (mabede) veya saraya ait bir sey (bir esya) çalarsa, o adam öldürülecektir .Ve çalinmis mali kabul eden öldürülecektir . § 7 -Eger bir adam ister gümüs, ister altin, ister erkek, ister kadin köle, ister öküz, ister koyun, ister esek( veya herhangi bir seyi bir (hür) adamin oglunun veya kölesinin elinden, sahitsiz veya senetsiz satin alir veya onu saklamak için alirsa, o adam hirsizdir, öldürülecektir. § 8 -Eger bir adam, sigir, koyun, esek, domuz veya bir gemi çalarsa ve bunlar tanriya veya saraya aitseler ( çaldiginin) otuz katini verecektir; muskenum'a aitse on katini ödeyecektir. Eger çalanin verecek hiç bir seyi yoksa öldürülecektir. § 9 -Eger , esyasi kaybolan bir adam, kaybolan esyasini bir adamin elinde yakalarsa, kaybolan esya elinde yakalanan kimse ''bana bunu bir satici verdi, sahitler önünde satin aldim , derse, esyasi çalinan adam ( da ) ''kayboldugunu bilen sahit getireyim ,, derse, satin alan ona satani ve önlerinde satin aldigi sahitleri getirirse, yargiçlar sözlerini inceler; önlerinde satis olan sahitler ile çalindigini bilen sahitler, bildiklerini tanri önünde söyleyeceklerdir. Satan hirsizdir, öldürülecektir. Çalinmis esyanin sahibi ise, çalinmis malini alacaktir. Satin alan, satanin mal ve mülkünden verdigi gümüsü alacaktir. § 10 -Eger satin alan kimse, ona vereni ve önünde satis yaptigi sahitleri getiremezse, çalinmis esyanin sahibi ise kayboldugunu bilen sahitler getirirse satin alan hirsizdir, öldürülecektir. Kaybolmus esyanin sahibi, kaybolmus esyasini alacaktir. § 11 -Eger, kaybolmus esyanin sahibi, kaybolan (esyayi) bilen sahitler getirmezse, o bir yalancidir, iftira etmistir, öldürülecektir. § 12 -Eger, satan kimse kaderine gittiyse (öldüyse) satin alan, satanin mal ve mülkünden, o davanin kestigi hükmün bes katini iddia edip alacaktir . § 13 -Eger o adamin sahitleri yaninda degillerse, yargiçlar ona alti ay kadar bir süre taniyacaklardir. Eger alti ay içinde sahitleri çikaramazsa o adam yalancidir. O davanin cezasini yüklenecektir. § 14 -Eger bir adam, bir baska adamin küçük oglunu çalarsa öldürülecektir. § 15 -Eger bir adam sarayin hir erkek veya bir kadin kölesini yahut bir meskenum'un bir erkek veya bir kadin kölesini sehir kapisindan çikartirsa (kaçirtirsa) o adam öldürülecektir. § 16 -Eger bir adam, saraya veya muskenum'a ait kaybolmus bir erkek veya kadin köleyi evinde saklarsa ve tellalin çagirisi üzerine onu (ortaya) çikartmazsa o evin sahibi öldürülecektir. § 17 -Eger bir adam, kayip bir erkek veya kadin köleyi kirda (açikta) yakalayip onu sahibine getirerse, kölenin sahibi ona iki sekel gümüs verecektir . § 18 -Eger o köle, sahibini söylemezse, onu (yakalayan) saraya götürecektir. Durumu arastirilacak ve sahibine onu geri vereceklerdir. § 19 -Eger, o köleyi evinde alakorsa, sonra köle elinde yakalanirsa, o adam öldürülecektir . § 20 -Eger köle, onu yakalayanin elinden kaçarsa, o adam köle sahibine tanri yemini edecek ve serbest kalacaktir . § 21 -Eger bir adam bir ev delerse, deligin önünde onu öldürecekler ve onu asacaklardir. § 22 -Eger bir adam hirsizlik yapar ve yakalanirsa o adam öldürülecektir. § 23 -Eger hirsiz yakalanmazsa mali çalinan adam, nesi çalindiysa tanri önünde açiklayacak, topraklarinda ve bölgelerinde hirsizlik olan sehir ve onun ileri gelenleri ne çalindiysa kendisine ödeyeceklerdir. § 24 -Eger bir can (konu) ise, sehir ve ileri gelenleri onun (yakinlarina) bir MANA gümüs tartacaklardir. § 25 -Eger bir adamin evinde ates (yangin) üflenirse (çikarsa), atesi söndürmege gelen adam ev sahibinin esyasina göz kaldirirsa (göz korsa) ve ev sahibinin malini alirsa, o adam o atese atilacaktir. § 26 -Eger, kralin seferine gitmesi emredilen bir asker, veya bir balikçi( emredilen sefere ) gitmezse ve bir bedel kiralayip yerine yollarsa o asker veya o balikçi öldürülecektir. Onun yerine.kiralanan (bedel) onun malini mülkünü yüklenecektir (alacaktir). § 27 -Eger, kral hizmetinde iken bir asker veya bir balikçi esir alinirsa,ondan sonra tarla ve bahçesi diger birine verilir, (bu kimse de) yükümlülügünü yerine getirirse, fakat ( esir) döner ve sehrine ulasirsa tarlasini ve bahçesini ona geri verecekler, timar-(sorumIulugunu)-ini bizzat yerine getirecektir. § 28 -Eger, timar hizmetinde iken kaçirilan bir asker veya balikçinin oglu timar'i yürütebilecek kudrette ise tarla ve bahçe kendisine verilip, babasinin timarinin sorumluluklarini yerine getirecektir. § 29 -Eger oglu küçükse ve babasinin timannin sorumlulugunu yüklenecek kudrette dcgilse, bahçenin vc tarlanin 1 /3 ü annesine verilecek, annesi onu büyütecektir . § 30 -Eger bir asker veya bir balikçi, tarlasini ve bahçesini ve evini timar yüzünden terk edip uzaklasirsa, ondan sonra bir baskasi tarlasina,bahçesine ve evine el koyarsa (ve) üç yil timar sorumlulugunu yerine getirirse, kendisi (asker veya balikçi) döner, tarlasini, bahçesini ve evini (geri) isterse, ona verilmeyecektir .EI koyan ve timari yürüten kimse, sorumlulugu yerine getirecektir . § 31 -Eger bir yil uzaklasip dönerse tarlasi, bahçesi ve evi ona verilecektir. Kendisi timarinin sorumluluklarini yerine getirecektir. § 32 -Eger, ister bir asker, ister bir balikçi olsun, kral seferinde (iken) esir edilmisse ve bir tüccar onu çözerse (kefaletini öderse) ve sehrine kavusturursa, evinde çözme parasi (fidyesi) varsa, kendisini bizzat çözen (tüccara olan borcunu verir). Sayet evinde çözecek (bir karsiligi) yoksa sehrinin tapinagi (tarafindan) çözülür. Eger sehrinin tapinaginin çözüm karsiligi yoksa, onu saray çözecektir. Tarlasi,bahçesi ve evi çözüm karsiligi olarak, verilmeyecektir . § 33 -Eger bir hattatum veya laputtum, çürüge çikarilmis bir askeri (askere) alir veya kral seferine, kiralik bir bedeli kabul edip (onu) sevkederse, o hattatum veya laputtum öldürülecektir. § 34 -Eger bir hattatum veya bir laputtum, bir askerin esyasini alirsa askere haksizlik ederse, askeri kira ile baskasina verirse, askeri (bir) davada kuvvetliye (büyük bir kimseye) birakirsa, kralin ona hediyelerini (verdiklerini) ondan alirsa, o hattatum veya laputtum öldürülecektir. § 35 -Eger bir adam, bir askerin eIinden, kralin ona verdigi sigirlari ve koyunlari satin alirsa, gümüsten (eli) kalkar (parasini kaybeder). § 36 -Bir asker , bir balikçi ve bir vergi yükümlüsünün tarlasi, bahçesi veya evi gümüse (para karsiligi) verilmeyecektir (satilmayacaktir). § 37 -Eger bir adam, bir askerin, bir balikçinin veya bir vergi mükellefinin tarlasini, bahçesini veya evini satm alirsa, tableti (sözlesmesi) kirilacaktir. Gümüsten (ödedigi parayi) kaybedecektir. Tarla, bahçeve ev sahibine dönecektir . § 38 -Bir asker, bir balikçi veya bir vergi mükellefi, timarinin (unsurlarini teskil eden) tarla, bahçe ve evinden (bir kismmi) karisinin veya kizinin üzcrine yazamaz veya borcu için veremez. § 39 -Satin alma yoluyla sahip oldugu tarlasindan, bahçesinden ve evinden karisina ve kizina yazacaktir (verebilecektir) ve borcuna (karsilik) verecektir (verebilecektir). |
|||||||||||||
|
|
30-12-2007, 07:46 PM
|
#2 (permalink) | |||||||||||
|
Hammurabi Kanunlari-2
§ 40 -Bir naditum, bir tüccar veya yabanci bir timar sahibi, tarlasini,bahçesini ve evini gümüse (para karsiligi) verecektir (verebilecektir). Satin alan, satin aldigi tarlanin, bahçenin veya evin timar sorumlulugunu yerine getirecektir .
§ 41 -Eger bir adam, bir askerin, bir balikçinin veya hir küçük timar sahibinin tarlasini, bahçesini veya evini degisme suretiyle alir vcüste bir kiymet verirse ( öderse ) asker , balikçi veya küçük timar sahibi tarlasina, bahçesine veya evine döner ve ona verilen ilave kiymeti tasir (muhafaza eder, geri vermez). § 42 -Eger bir adam, bir tarlayi islemek üzere kiralarsa (fakat) tarlada arpa yetistirmezse ve tarlada is yapmazsa bu ispat edilecek ve (bitisik) komsunun (ürünü) oraninda arpayi tarla sahibine vereceklerdir. § 43 -Eger tarlayi islemeyip gen biraktiysa tarla sahibine, (bitisik) komsusununki gibi arpa verecektir .Gen biraktigi tarlada gen bozacak diziye (arka) ekim yapacak, tarla sahibine iade edecektir. § 44 -Eger bir adam, gen bir tarlayi üç yil içinde açmak üzere kiraladiysa,(fakat) kol atip (tembellesip) tarlayi açmazsa dördüncü yil tarlada gen bozacak, kesek kiracak ve arka ekim yapacak, (tarlayi) tarla sahibine iade edecektir.Her 18 IKU için 10 GUR arpa sayacaktir (ölçecektir). § 45 -Eger bir adam, tarlasini ürün almak üzere kiraciya verirse, tarlasinin ürününü alir (fakat) sonra tarlayi su basarsa veya sel götürürse, zarar (tarlayi) isleyenindir. § 46 -Eger tarlasinin kira karsiligi olan gelirini almadiysa (fakat) yariya,yahut 1/3 hisseye tarlasini verdiyse, tarlada yetisen arpayi, tarlayi isleyen ile tarla sahibi (belli) bir oranti içinde bölüseceklerdir. § 47 -Eger tarlayi isleyen adam, daha önceki yilin emegini almadigi için, tarlayi (tekrar) isleyecegini söylerse, tarla sahibi reddetmiyecektir. Tarlayi isleyen, tarlasini sürecek, hasat zamaninda anlasmasinda oldugu gibi arpayi alacaktir. § 48 -Eger bir adamin borcu varsa (fakat) tarlasini firtina tanrisi su altinda birakirsa, veya sel götürürse yahut susuzluktan tarlada arpa yetismesse, o yil arpayi alacakliya ödemiyecektir .Tableti (vesikasi) islatilacak (silinecek) ve o yil için faiz vermeyecektir. § 49 -Eger bir adam, bir tüccardan gümüs alirsa, susam veya arpa için hazirlanmis olan tarlayi tüccara (karsilik olarak) verirse, ''tarlayi isle, yetisecek olan arpayi veya susami topla, al'' derse (ve) eger (tarlayi) isleyen (kimse) tarlada arpa veya susami yetistirdiyse hasat zamaninda, arpayi veya susami alacak olan tarla sahibidir.Tüccardan aldigi paraya karsilik ( olarak ) faizi ile birlikte tüccara arpa verecek, ( ayrica ) emegini de ödeyecektir . § 50 -Eger tarlayi isleyen adam, arpa ekilmis tarlayi veya susam ekilmis tarlayi verirse, tarlada olan (yetisen) arpa veya susami tarla sahibi alacak, gümüs ve faizini tüccara iade edecektir. § 51 -Eger geri ödeyecek gümüs yoksa, tüccardan aldigi gümüsün ve faizinin karsiligi kadar susam veya arpa, kralin emrine uygun olarak tüccara ödeyecektir. § 52 -Eger, (tarlayi) isleyen tarlada arpa veya susam yetistirmediyse (mahsul almadiysa) sözlesmesi degismeyecektir. § 53 -Eger bir adam, tarlasinin kenar (su) bendinin kuvvetlendirilmesinde ihmal gösterip, bendi saglamlastirmazsa ve bendde delik açilirsa ve ( ekim yapilacak) tarlayi su götürürse, bendinde delik açilan adam, zarar gören arpayi ödeyecektir. § 54 -Eger, arpayi ödeme kudreti yoksa, kendisini ve malini para karsiligi verecekler (satacaklar), arpasini su götürmüs olan gölIenmis tarlanin adamlari (elde edilen gümüsü) bölüseceklerdir. § 55 -Eger bir adam, sulamak için bir kanal açarsa (ve onun bakiminda)tembellik ederse (bu yüzden) yanindaki tarlayi su basarsa ona(komsusunun yetistirdigi kadar) arpayi ödeyecektir. § 56 -Eger bir adam, suyu açip, yanindaki tarlanin islerini su altinda birakirsa, her BUR için 10 GUR arpa ödeyecektir. § 57 -Eger bir çoban, küçük bas hayvanlarini otlatmak için tarla sahibi ile uyusmaz ve tarla sahibi olmadan (izinsiz olarak) hayvanlarina tarlayi otlatirsa, tarla sahibi tarlasini hasad ettiginde tarla sahibinin izni olmadan tarlada hayvanlarini otlatan çoban, (hasadin) üstüne (fazla olarak) her BUR için 20 GUR arpa tarla sahibine verecektir. § 58 -Eger hayvanlar çayirdan çiktiktan sonra, bütün sürü sehir kapisindan (gizlice) süzülürse (yeniden çikarsa) ve çoban hayvanlari bir tarlaya salarsa, o tarlayi hayvanlara yedirirse, tarlayi yediren çoban, tarlayi (sonradan) koruyacaktir (bekçiligini yapacaktir). Hasat zamani her BUR için 60 GUR arpa tarla sahibine ödeyecektir. § 59 -Eger bir adam, bahçe sahibi olmaksizin (izinsiz olarak) adamin bahçesinden agaç keserse 1/2 MANA 197 gümüs tartacaktir. § 60 -Eger bir adam, bir tarlayi agaç dikmek üzere, bahçivana verirse,bahçivan bahçeye (agaç) dikerse dört yil bahçeyi yetistirecek,besinci yil bahçe sahibi ile bahçivan bunu esit olarak bölüsecekler,bahçe sahibi hissesini seçip alacaktir . § 61 -Eger bahçivan, tarlanin agaçlanmasini tamamlamadiysa, gen biraktiysa, gen birakilan yeri onun hissesi olarak ona vereceklerdir. § 62 -Eger, ona bahçe yapmak üzere verilen tarlayi dikmediyse (0 tarla) ekili bir tarla ise, bakilmadigi yillarin tarla ürününü bahçivan, tarla sahibine bitisik tarla ürünü gibi (kadar) sayacaktir.Tarlanin islemesini yapip, tarla sahibine geri verecektir. § 63 -Eger gen bir tarla ise, tarlanin islerini yapacak, tarlayi tarla sahibine geri verecek (ve ayrica) bir BUR için 10 GUR arpa, her yil için sayacaktir . § 64 -Eger bir adam, bahçesini tohumlamak için bahçivana verirse, bahçivan bahçeyi (elde) tuttugu sürece (kira olarak) ürünün 2/3 nü bahçe sahibine verecek, 1/3 nü kendisi alacaktir. § 65 -Eger bahçivan, bahçeyi tohumlamadiysa ve (bu yüzden) ürün azaldiysa bahçivan, bahçe ürününü, bitisik bahçeye göre sayacaktir (ödeyecektir). § 66 -Eger bir adam, bir tüccardan gümüs (para) alirsa, tüccara (parayi) geri isterse ve verecek hiç bir seyi yoksa, tohumlamadan sonra bahçesini tüccara verip, ona ''bahçede gümüsünün (paran) karsiligi ne kadar hurma varsa götür'' derse (ve) o tüccar razi olmazsa bahçede ne kadar hurma varsa, bahçe sahibi onu alacaktir. Gümüs ve faizi tabletine göre tüccara ödeyecek, tarlada yetismis olan fazla hurmayi da bahçe sahibi alacaktir. § 67 ( kirik) ..-fiati karsiligi.. ona vermiyecektir. Eger kendi evine bitisik bir timar evini satin almak için arpa, gümüs ve esya verdiyse bütün verdiklerini kaybedecektir. Ev ise sahibine dönecektir. Eger bu ev timara ait degilse onu satin alacak ve o ev için arpa, gümüs ve esya verecektir (verebilecektir). § (68+a) -Eger bir adam, terkedilmis bir topragi komsusunun (haberi) olmadan islerse, evde terkedilmis toprak sahibine dönecektir. § (68+b) ...yikilmakta olan ( evini) tamir ettir , senin evinden benim (evime) geçecekler'' , terkedilmis topragin sahibine ''terkedilmis topragini yap, senin terkedilmis yerinden benim evime, delip girecekler'' derse, sahit gösterirse ve asmak suretiyle hirsiz... asmadan dolayi ne kaybolduysa, yikik yerin sahibi topragini yap, senin terkedilmis yerinden benim evime, delip girecekler'' derse, sahit gösterirse ve asmak suretiyle hirsiz asmadan dolayi ne kaybolduysa, yikik yerin sahibi ödeyecektir .Eger delik açilirsa ihmal edilmis yerin sahihi kaybolan herseyi ödeyecektir .Eger .. § (69+c) -Eger bir ev sahibi, evinde hir kiraci oturtuyorsa ve oturan adam mukavelesinin gümüsünün bütün yiIligini (bir yillik kirasinin tamamini) ev sahibine ödediyse, ev sahibi kiraciya, günü dolmadan önce çikmasini söylerse, ev sahibi günü dolmadan kiraciyi evinden çikarttigi için kiracinin ona verdigi gümüsten (paradan) [onu eksiltir]. § (Borger 70+d)-Eger bir tüccar , arpa veya gümüsü faizli borç olarak verirse 1 G UR için 1 parsiktu+4 SA arpayi faiz olarak alacaktir. Eger gümüsü borç olarak verirse, 1 sekel gümüse 6 danenin 1/6 sekelini alacaktir . § (Borger 71+d )- Eger faizli borcu olan bir adamin ödeyecek gümüsü (parasi) yoksa (fakat) arpasi varsa, kralin emir ve kanunlarina göre faizini alacaktir. Eger tüccar faizi, her GUR için [60] qu arttirdiysa [veya] her sekel gümüs için 6 danenin 1/6 sekel'ini arttirdiysa ve [onu da aldiysa] bütün ödünç verdigini kaybedecektir. § (Borger 72+d) -Eger tüccar, arpa veya gümüsü faizle ödünç verirse ve (bütün faizin karsiligi olan) arpa ve gümüsü aldiysa, arpa ve gümüs olmayacaktir . § (Borger 72+e) -[Eger bir tüccar aldigi ] bütün arpayi (hesaptan) çikartmadiysa, onun üzerine bir tablet (vesika) yazmadiysa veya faizini ana paraya kattiysa, o tüccar aldigi bütün arpanin iki katini ödeyecektir. § (Borger 73+e)- Eger bir tüccar ,arpa ve gümüsü faiz karsiliginda verirse, borç karsiligi verdigi ,zaman gümüsü eksik tas (agirlik) ölçüsüyle ve arpayi eksik sutum iIe verdiyse (fakat) geri aldigi zaman para büyük agirlik ile, arpayi büyük sutum ile aldiysa o tüccar, ne verdiyse kaybedecektir. § (Borger 74+e)- Eger bir tüccar, faizle borç...... verdiyse, ne verdiyse kaybedecektir . § (Borger 75+e)-Eger hir adam, arpa ve gümüsü tüccardan (ödünç) alirsa, ödeyecek arpa ve gümüsü yoksa fakat mali varsa, elinde ne varsa getirdigi sahitlerin önünde tüccarina verecek, tüccar itiraz etmeyecek, kabul edecektir . § (Borger 76+e ve 76+f) (Kiriktir) § 98 --Eger bir adam, bir adama ortaklik için gümüs verirse, meydana gelen kar veya zarari, tanri önünde ortaklasa bölüseceklerdir . § 99 - Eger bir tüccar, bir ayak saticisina alis veris için gümüs verirse ve onu yola çikarirsa, ayak saticisi ona emanet edilen parayi arttiracaktir (kazanç saglayacaktir). § 100 -Eger gittigi yerde kazanç görürse (kazanirsa), aldigi kadar gümüsün faizini kaydedecek, gününde tüccarina ödeyecektir. §101- Eger, gittigi yerde kar görmezse (kar etmesse), aldigi gümüsü iki katina çikarip, ayak saticisi tüccara ödeyecektir. § 102 -Eger tüccar, ayak saticisina parayi borç olarak verirse, gittigi yerde zarar görürse, ana parayi (re's-ül-mal) tüccara geri verecektir. § 103 -Eger seyahatta iken hir düsman, ayak saticisinin ( elinde nesi varsa) ona attirirsa (elinden alirsa) ayak saticisi ( o zaman) tanri yeminini edip serbest kalacaktir. § 104 -Eger bir tüccar, ayak satcisina arpa, yün, bitkisel yag veya her- hangi bir mali satmak için verirse, satici ( elde ettigi) gümüsü kaydedip, tüccara iade edecektir. Satici tüccara verdigi muhürlü gümüsü alacaktir. § 105 -Eger ayak( saticisi ihmal edip, tüccara verdigi gümüsü mühürlü belgesini almazsa, mühürlenmemis gümüsü hesaba konmayacaktir. § 106 -Eger ayak saticisi, bir tüccardan gümüsü alip, tüccarini inkar ederse, o tüccar tanri ve sahitler önünde ayak saticisinin aldigi gümüsü ispat edecek ve satici gümüsü ve bütün aldiklarini üç katiyla tüccara verecektir. § 107 -Eger bir tüccar, bir ayak saticisina güvenirse, ayak saticisi (da) tüccarin ona verdigi her seyi, tüccarina geri verirse, tüccar da ayak saticisinin ona verdigi her seyi inkar ederse, o ayak saticisi tanri ve sahitler önündc tüccari (itham edip) ispat edecektir. Tüccar ayak saticisi için alip, inkar ettigi her seyi alti katiyla saticiya verecektir. § 108 -Eger bir kadin bira saticisi (meyhaneci), biranin fiati karsiligi arpa kabul etmesse, büyük agirlik (agirlik ölçüsü) ile gümüs kabul ederse ve bira karsiligi alacagi arpayi gümüs karsiligindan çikarirsa, o bira saticisi kadini itham edecekler, suya atacaklardir. § 109 -Eger bira saticisi (meyhaneci) kadinin evinde haydutlar toplanirlarsa, o haydutlari yakalamaz ve (kadin onlari) saraya yollamazsa o bira saticisi kadin öldürülecektir. § 110 -Eger manastirda oturmayan bir naditum, bir entum, bir bira evi (meyhane) açar veya bira (içmek) için bir bira evine girerse, o kadini yakalayacaklardir. § 111 -Eger bira saticisi bir kadin, bir pihum ölçü içkiyi veresiye verirse, hasat zamaninda 5 qu arpa alacaktir . § 112 -Eger bir adam, yolda (seyahatta) bulunuyorsa ve elindeki gümüs,altin, kiymetli tas veya mali bir baska adama verip, bu (esyayi) baska bir yere nakil için yollarsa, o adam yollanacak ne varsa yollanan yere vermeyip (kendi üzerine) alirsa, nakledilecek malin sahibi o adamin, vermedigi ve nakIiyesini yapmadigi ne varsa ispat edecek, bu kimse kendisine verilenin bes katini nakledilecek malin sahibine verecektir .
__________________ |
|||||||||||
|
|
|
30-12-2007, 07:46 PM
|
#3 (permalink) | |||||||||||
|
Hammurabi Kanunlari-3
§ 113 -Eger bir adamin, bir (baska) adamdan arpa gümüs alacagi varsa, arpanin sahibinin izni olmadan, yigindan veya ambardan arpa alirsa, sahibi olmadan yigin veya ambardan arpa aldigi ispat edi- Iirse, aldigi bütün arpayi geri verecek ve ne verdiyse (onlari da) kaybedecektir . § 114 -Eger bir adamin bir adamdan arpa veya gümüs alacagi yoksa (bunun için, bu yüzden o kimseye) haciz koyduysa, her haciz için 1/3 MANA gümüs ödeyecektir.
§ 115 -Eger bir adamin, bir adamdan arpa veya gümüs alacagi varsa) ve (buna karsilik bir kimseyi) haczettiyse, haczedilen kimse, haczedildigi evde tabii ölümle öldüyse, o davaya itiraz olmayacaktir. § 116 -Eger haczedilen kimse, haczedildigi evde dayaktan veya kötü muameleden dolayi öldüyse, haczedilenin sahibi, tüccarini itham edecektir. Eger (ölen) beyin ogluysa, (tüccarin) oglunu öldürecektir. Eger (ölen) beyin kölesi ise 1/3 MANA gümüs ödeyecek ve verdigi her seyden hakkini kaybedecektir. § 117 -Eger bir adami, ödemedigi borç yüzünden (bir baska adam) yakaladiysa, (yakalanan adam) karisini, oglunu veya kizini para karsiligi (kendi yerine) verdiyse veya (hepsi) hizmet için verildiIerse, satin alanin evinde veya hizmet karsiligi tutanin evinde üçyil çalisacaklar, dördüncü yilda (kendilerine) özgürlükleri (konacaktir, verilecektir .) § 118 -Eger bir erkek veya bir kadin köle hizmet için verilirse ve tüccar onu baskasina devreder ve gümüs karsiliginda (kadin veya erkek köleyi baskasina) verirse, (0 kadin veya erkek köle üzerinde) hak iddia edilmiyecektir. § 119 -Eger bir adami, ödemedigi borç yüzünden (bir baska adam) yakaIadiysa, (borçlu) kendisine evlat doguran kölesini gümüs karsiligi ona verdiyse (sattiysa) tüccarin ödedigi (gümüs ile) kölenin sahibi (borcunu) ödeyip, kölesini kurtaracaktir. § 120 -Eger bir adam, arpasini bir baska adamin evinde yigin yapmak için (yigdiysa) ve ambarda bir zarar olduysa veya evin sahibi ambari açip, arpa aldiysa veya evinde yigin yapilan (adam) arpanin tamamini inkar ettiyse, arpa sahibi tanri önünde, arpasini bildirecek, evin sahibi aldigi arpanin iki mislini arpa sahibine verecektir. § 121 -Eger bir adam, bir (baska) adamin evinde arpa yigarsa (depolarsa) her GUR arpa için bes QA arpayi bir yillik depo ücreti olarak verecektir. § 122 -Eger bir adam,bir adama gümüs, altin veya herhangi bir seyi saklayip, korumak üzere verirse, verecegi her seyi sahitlere gösterecek, mukavele yapip (0 sekilde) saklamak için verecektir. § 123 -Eger sahitsiz ve mukavelesiz saklamak üzere verdiyse, verdigi yer (aldigini) inkar ederse, o dava sikayeti gerektirmez. § 124 -Eger bir adam, bir (baska) adama gümüsü, altin veya herhangi birseyi saklayip korumak üzere sahitler önünde verirse, (alan adam) aldigini inkar ederse, bu adam (hakkindaki suçlamayi) ispat edecekler ve (0 adam) inkar ettigini iki kat (yapip) ödeyecektir. § 125 -Eger bir adam, malini saklayip, korumak üzere verirse ve verdigi yerde ister delik açmak, ister duvar asmak suretiyle olsun, mali ev sahihinin mali ile birlikte yok olursa, kendisine muhafaza için mal verilip ihmalle kaybina sebep olan ev sahibi, (mali) yerine getirecek ve mal sahibine ödeyecektir .Ev sahibi kaybolan malini arayacak ve hirsizindan alinacaktir . § 126 -Eger bir adam, mali kaybolmadigi halde ''malim kayboldu'' derse ve bölgesini aldatirsa, bölgesi mali kaybolmamis gibi tanri önünde ilan edecek, (kayboldugunu) iddia ettiginin iki katini yapip, bölgesine ödeyecektir . § 127 -Eger bir adam, bir rahibeye veya bir adamin esine parmak uzatmaya (suçlamaya) sebep olursa ve bunu ispat edemezse o adami mahkeme huzuruna sürükleyecekler ve yari basini tiras edeceklerdir. § 128 -Eger bir adam, bir "kadin alir (fakat) sözlesmesini yapmazsa, o kadin zevce degildir (sözlesme yapmadigi için karisi sayilmaz). § 129 -Eger bir adamin karisi, bir baska erkekle yatarken yakalanirsa, onlari baglayip suya atacaklar. Eger kadinin sahibi (kocasi) karisini yasatirsa, (hayatta birakirsa) kral da kölesini yasatacaktir. § 130 -Eger bir adam, bir baska adamin erkek tammayan ve babasinin cvinde oturan karisini zor kullanip, koynunda yatirirsa ve onu yakalarlarsa, o adam öldürülecektir; Kadin serbestir. § 131 -Eger bir adamin karisini, kocasi yanlis olarak itham ederse, ve bir baska erkekle yatarken yakalanmazsa (kadin) tanri yemini edecek ve evine dönecektir. § 132 -Eger bir adamin karisina, diger bir erkek için parmak uzatirlarsa (suçlarlarsa), fakat ikinci (baska) bir erkekle yatarken yakalanmazsa, kocasi için nehre dalacaktir. § 133/a- Eger bir adam, zorla alinip götürülürse ve evinde yiyecek varsa,karisi malini koruyacak, baska birinin evine girmeyecektir. § 133/b- Eger o kadin malini korumazsa, baska bir eve girerse, o kadinin (durumunu) ispat edip, suya atacaklardir. § 134 -Eger bir adam zorla alinip götürülürse ve evinde yiyecek yoksa,karisi bir baska eve girecek, (girebilir) o kadin suçlu degildir. § 135 -Eger bir adam, zorla alinip götürülürse ve evinde yiyecek yoksa ondan evvel (koca dönmeden evvel), karisi baska bir eve girer ve çocuk dünyaya getirirse, sonra kocasi döner , sehrine vasil olursa o kadin (ilk) kocasina döner. Çocuklar kendi babalarina giderler. § 136 -Eger bir adam sehrini terkedip kaçarsa, sonra karisi bir baska eve girerse ve eger o adam dönüp karisini (geri) almak isterse, sehrini küçük görüp kaçtigi için kaçagin karisi kocasina dönmez. § 137 -Eger bir adam, ona çocuk doguran bir sugitum'u veya ona çocuk temin eden bir naditum 'u bosamaya karar verirse, o kadina çeyizi geri verilecek ve tarlanin, bahçenin, mal ve mülkün yarisi ona verilecek (0 da) evlatlarini büyütecektir. Çocuklarini büyüttükten sonra, çocuklarina vcrilen maldan varismis gibi, bir hisse kendisine verilip, gönlünün istedigi bir kocaya varacaktir. § 138 -Eger bir adam, kendisine çocuk dogurmayan, karisini birakirsa (bosarsa), basligi kadar gümüsü ona verecek ve babasinin evinden getirdigi çeyizi ona tam olarak verecek ve 'onu (öyle) bosayacaktir. § 139 -Eger baslik yoksa (verilmemisse), bosanma için bir MANA gümüs ona verecektir. § 140 -Eger muskenum ise 1/3 MANA gümüs ona verecektir. § 141 -Eger, kocasinin evinde oturan bir adamin karisi evden çikmaya (kaçmaga) karar verip, sahsi için mal mülk edinirse (sonra) evini dagitir, kocasini küçük düsürürse ve bu ispat edilirse kocasi eger onu bosayacagini söylerse. bosayabilir. Yolluk ve bosanma parasi olarak ona hiç bir sey vermeyecektir. Eger kocasi onu bosamadigini söylerse, ikinci bir kadini alacak ve o (birinci kadin) köle gibi kocasinin evinde oturacaktir . § 142 -Eger bir kadin, kocasindan nefret edip sen beni kariliga alamazsin derse, onun kayatlari, bölgesinden incelenecek. Eger o kadin ( evine ve kendine) dikkatli ise (evini ve iffetini koruyorsa) ve kabahati yoksa ve kocasi (evinden) çikmaya düskünse (evini ihmal edip,sokaga çikmaga düskünse), onu çok küçültüyorsa, o kadinin kabahati yoktur, çeyizini alip babasinin evine gidecektir. § 143 -Eger (kadin kendini ve evini) gözetmezse ve sokaga düskünse evini dagitiyor, kocasini küçük düsürüyorsa o kadini suya atacaklardir. § 144 -Eger bir adam bir naditum ile evlenirse ve o naditum kocasina bir kadin köle verirse ve o kölenin dogurmasina sebep olursa (fakat) bu adam bir sugitum ile evlenmege karar verirse o adama müsaade etmiyeceklerdir, sugitum'u alamiyacaktir. § 145 -Eger bir adam bir naditum ile evlenirse ve ona çocuk temin etmezse ve (0 adam) sugitum ile evlenmegi kafasina korsa, o adam sugitum'u alacaktir. Onu evine sokacaktir (fakat) o sugitum, naditum ile yarismayacaktir . § 146 -Eger bir adam naditum ile evlenirse ve bu naditum kocasina bir kadin köle verirse, köle cocuk dogurursa, sonra o köle çocuk dogurdu diye hanimi ile esitlik iddia ederse, hanimi (sahibesi) onu para karsiligi veremiyecektir (satamiyacaktir); fakat ona kölelik (nisani) koyacaktir, onu kölelerden sayacaktir § 147 -Eger çocuk dogurmazsa, sahibesi onu gümüs karsiligi verecektir (satacaktir). § 148 - Eger bir adam bir kadinla evlenir, kadini agir bir hastalik yakalarsa, ikinci biriyle evlenmege karar verip evlenirse, agir hastaliga tutulan karisini bosamiyacaktir (0 kadin) yaptigi evde oturacaktir. Sag kaldikça ona bakacaktir. § 149 - Eger o kadin, kocasinin evinde oturmaga razi olmazsa, babasinin evinden getirdigi çeyizini (kocasi) ona tam olarak teslim edecek ve (kadin) gidecektir. § 150 - Eger bir adam karisina tarla, bahçe, ev veya mal hediye eder,belge düzenlerse, kocasindan (ölümünden) sonra çocuklari hak iddia etmiyeceklerdir .Anne terekesini sevdigi çocuguna verecek,baskasina vermiyecektir. § 151 - Eger, bir adamin evinde (karisi olarak) oturan bir kadin, kocasinin bir alacaklisinin kendisini (haczetmemesi) yakalamamasi için kocasini anlasmaga sevkedip, ona bir tablet (sözlesme) düzenlettirdiyse (ve) eger o adam o kadini almadan önce borçluysa, alacakli onun karisina haciz koyamiyacaktir. Eger o kadin kocasinin evine girmeden evvel (kadin) borçlu ise, alacakli kocasina haciz koyamiyacaktir. § 152 - Eger o kadinin adamin evine girisinden sonra ( ortak yasantilarindan sonra) borç yaptilarsa, her ikisi de tüccara (karsi) sorumlu olacaklardir . § 153 - Eger, bir adamin karisi ikinci bir erkek için kocasini öldürtürse,o kadini kaziga oturtacaklardir . § 154 - Eger bir adam kizi ile yatarsa, o adami sehirden çikartacaklardir. § 155 - Eger bir adam, ogluna bir gelin seçer, oglu onunla yatarsa ve sonra kendisi (kayinpeder) kadinin koynunda yatarken yakalanirsa o adami baglayacaklar ve suya atacaklardir. § 156 - Eger bir adam, (ogluna bir gelin seçtiyse, oglu onunla (henüz) yatmadiysa, kendisi (kayinpeder) kadinin koynunda yatarsa (kadina) 1/2 MANA gümüs ödeyecektir. Babasinin evinden ne getirdiyse ona teslim edecek, (0 da) gönlünün istedigi bir kocayla evlenecektir. § 157 - Eger bir adam, babasindan (ölümünden) sonra, annesinin koynunda yatarsa, her ikisini de yakalayacaklardir. § 158 - Eger bir adam, babasinin ölümünden sonra çocuk dünyaya getirmis olan analigini koynunda yakalanirsa, o adam babasinin evinden uzaklastirilacaktir. § 159 - Eger, kayinpederinin evine nisanlilik hediyesi getiren ve baslik veren bir adam, ikinci bir kadina göz koyduysa ve kayinpederine kizini almayacagini söylediyse, kizin babasi ona getirilen herseyi alikoyacaktir . § 160 - Eger bir adam kayinpederinin evine nisanlilik hediyesi götürür, baslik verirse, kizin babasi ''kizimi sana vermiyecegim ,, derse, (damat adayina) kendisine ne getirdiyse iki katini ödeyecektir. § 161 - Eger bir adam, kayinpederinin evine nisanlilik hediyesi getirip, baslik verdiyse, arkadasi onu kötülediyse, kayinpeder kadinin sahibine ''kizimi almayacaksin'' dediyse (kayinpedere) ne getiril- diyse iki katini geri verecek ve karisini arkadasi almayacaktir . § 162 - Eger bir adam bir kadinla evlenirse, ona çocuk dogurursa ve o kadin kaderine giderse (ölürse), baba çeyiz üzerinde hak iddia etmeyecek, çeyiz çocuklarindir. § 163 - Eger bir adam bir kadinla evlenirse ve ona çocuk temin etmeden kadin ölürse ve eger onun, kayinpederinin evine verdigi, baslik parasini kayinpederi kendisine geri verdiyse, koca bu kadinin çeyizi üzerinde hak iddia etmeyecektir .Çeyiz kadinin babasinin evine aittir. § 164 - Eger kayinpederi, basligi ona geri vermediyse çeyizinden basligi kadarini çikaracak, çeyizi babasinin evine dönecektir. § 165 - Eger bir adam, gözünde ilk olan (tercih ettigi) varisine tarla, bahçe ve ev hediye eder , ona bir belge yazarsa, sonra baba öldügünde kardesler mal bölüstükleri zaman babanin ona verdigi hediyeyi alacak, diger taraftan, baba evi malini, esit olarak paylasacaklardir. § 166 - Eger bir adam, sahip oldugu çocuklarina esler alirsa (fakat) küçük ogluna es almazsa sonra, baba kaderine gidince (ölünce) kardesler miras bölüstükleri zaman, babanin evine ait mal içinden, evlenmemis olan küçük kardeslerinin hissesinin üstüne baslik parasi verecek ve evlendireceklerdir. § 167 -Eger bir adam bir kadin alirsa (evlenirse), kadin ona çocuklar dogurursa, o kadin kaderine giderse (ölürse) ölümünden sonra adam ikinci bir kadinla evlenip, çocuklar dünyaya getirirse, sonra baba ( da ) ölürse, çocuklar analara göre mal bölüsmeyecekler , kendi analarinin çeyizini alacaklardir. Baba evinin malini (da) esit olarak bölüseceklerdir .
__________________ |
|||||||||||
|
|
«
Önceki Konu
|
Sonraki Konu
»
| Konu Araçları | |
| Mod Seç | |
Düzenli Mod
|
|
|
||||
| Konu | Konuyu Başlatan | Forum | Yanıt | Son Mesaj |
| Hammurabi Yasası Ve Marduk-1 | dojehist | Genel Kültür | 2 | 30-12-2007 08:02 PM |
| Hamurabİ Kanunlari | gule | Diğer Dersler | 5 | 25-11-2007 12:50 AM |
| Kİrchhoff Kanunlari | Global | Fizik | 0 | 06-04-2007 11:13 PM |
| ABD KANUNLARI hepsi gercek | RoJa__WeYSeL | Komik Yazılar, Fıkralar | 4 | 01-02-2007 01:29 AM |
Forum saati Türkiye saatine göredir. GMT +2. Şuan saat: 09:23 AM .
(Türkiye için GMT +2 seçilmelidir.)
(Türkiye için GMT +2 seçilmelidir.)
