25-12-2007, 09:58 AM
|
#1 (permalink) | |||||||||||||
|
'Uzun Roman'da Mehmed Uzun'u anlattılar
'Uzun Roman'da Mehmed Uzun'u anlattılar Gazeteci Ferzende Kaya'nın kaleme aldığı Mehmet Uzun'u her yönüyle ele alan 'Uzun Roman' Mehmed Uzun Portresi Alfa Yayınlarında çıktı. Gazeteci Ferzende Kaya müzisyen [Linkleri Sadece Üyelerimiz Görebilir... ] üzerine yazdığı 'Başım Belada' adlı portre kitabının Kürtçe önsözü için Mehmed Uzun'a gider ve ilk kez o zaman tanışırlar. Ardından Esmer dergisine yazmak için konuşurlar, Uzun kabul eder. Sonraları için Kaya, 'Buluştuğumuz az anlarda, sürekli olarak ona sorular soruyor, yurtdışına sürgün olarak gittiği ilk yılları, Kürtçe ile tanışmasını, ilk romanını hikayesini, sürgünü ve bugünlere gelişini merak ediyordum. Toplumsal tarihin bireylerin tarihinde saklı olduğunu inanan biri olarak, Mehmed Uzun'un bireysel tarihinde, 12 Eylül öncesi Kürtleri, Kürt hareketlerini, entelektüellerini, çözülmeleri, sürgünü ve dağılmalarını arıyordum. Sonuçta bir gün Mehmed Uzun portresini yazma isteğimi açtım ona 'evet' dedi, bir takvim hazırladık' diyor. Artık Mehmet Uzun her Türkiye'ye döndüğünde röportaj yaparlar, Avrupa'da olduğu dönemlerde de bu röportajların dökümünü yapar, üzerine çalışmaya devam ederler, ta ki Uzun'un hastalanma sürecine kadar. Bu esnada Esmer dergisi biri sağlığında biri de hastalandığı dönemde iki dosya hazırlar Mehmed Uzun üzerine ve bu dosyalarda yazılan yazılarda kitabın arşiv bölümünü güçlendirir. Kitabın birinci bölümünde Uzun'un portresi, mücadele yılları yer alıyor. Mehmed Uzun aynı zamanda Kürtçe isimlerin yasaklayıp değiştirilmesini de içeren soy ağacını şöyle dile getiriyor: 'Baba tarafımın soyağacı kısaca şöyle; ilkin bir aşiretler konfederasyonu olan Milî aşireti geliyor, ardından onun bir kolu olan Kûriler, Kûrilerden sonra yine bir kol olan Sermastlar ve en sonunda da Sermastların bir kolu olan Birodirêj sülalesi. Bu sülale bölgede hep Birodirêjler olarak biliniyor. Biro, dedemin dedesinin ismi. Dirêj de onun lakabı, yani uzun. Biroyê Dirêj yani Uzun Biro. Ama yine isimlere ilişkin yasalara göre hem Biro 'Türk örf ve adetlerine uygun değil' hem de Dirêj Kürtçe olduğu için yasak... Bu nedenle resmi kurumlar tarafından Biro tamamıyla atılıyor, Dirêj de Türkçe'siyle Uzun haline getiriliyor ve 'sizin soyadınız Uzun olsun' deniliyor.' Mehmed Uzun birçok Kürt çocuğu gibi daha ilkokulun ilk gününde tokat yer, 'O gün tokat yedim ve o tokatın ne anlama geldiğini bir daha asla unutmadım” der. Hayatı sürgünde geçen Uzun aslında daha ilkokulda sürgünle tanışır. İlkokulun beşinci sınıfında, okulda arkadaşlarına çizgi roman okuduğu için Şair İbrahim Rafet İlkokulundan evlerinden daha uzakta olan Atatürk İlkokuluna sürülür. Uzun ortaokulda kitaplarla haşır neşir olurken tesadüfen Nuri [Linkleri Sadece Üyelerimiz Görebilir... ]i'nin 'Kürdistan Tarihinde [Linkleri Sadece Üyelerimiz Görebilir... ]' kitabına rastlar, okur, ardından Yaşar Kemal'ın 'Teneke' adlı kitabı ve artık yaşamı değişmiştir onun. Ardından duvarlara yazı yazma eylemine başlar, 12 Mart'ı görür, Rizgari dergisinde Kürtçe yazılar yazar ve 22 Mart 1976 yılında tutuklanır. Yazar Uzun, cezaevinden çıktıktan sonra Şam'a geçer, oradan da Stockholm'e gider. Havaalanında iner inmez 'Türkiyeli bir Kürt olduğunu, iltica etmek istediğini' dile getirir, gerisini şöyle anlatmış Uzun: 'Polisler tarafından tıkıldığım odada, çok şeyi geride bıraktığımı ve çok farklı bir ülkeye geldiğimi anladım. Yabancı biri haline geldim. Dilimi, kimliğimi, geçmişimi, çevremi, beni ben yapan özelliklerimi kaybettim. Yabancı sıfatıyla isimsiz, tarihsiz, anlamsız, yardıma muhtaç birisi haline geldim.' 'Uzun Roman' da Mehmed Uzun'un bir günü nasıl geçtiği, yazıya kaç saatini ayırdığı, arkadaşlarıyla ilişkileri, yaratım süreçleri, aile ilişkileri, dost arkadaş ilişkileri, okuduğu yazarlar, dinlediği müzisyenler, kitaplarının öyküsünü bulmak mümkün. Ayrıca kitapta Mehmed Uzun'un eşi Zozan Uzun, Uzun'un amcası ve kayınpederi Celal Uzun, Muhsin Kızılkaya, Firat Ceweri, İbrahim Güçlü, Adem Avcıkıran, Keya İzol, Mahmut Uzun ve Mahmut İlhan'la Uzun üzerine sıcak, insani yönleri ön plana çıkaran, anıları okuyucuyla buluşturan röportajlar yapılmış. Bunlardan Zozan Uzun, 'Bana her zaman 'neynûkê te nadim mala dinê' yani bir tırnağını dünyaya değiştirmem, birde 'dotmama min' derdi' derken, amcası ve kayınpederi Celal Uzun ise Uzun'u şöyle anlatır: 'Rahmetli dedesi onu çok severdi. Bir paltosu vardı, cepleri büyüktü. Her gelişinde paltosunun cebinde şeker falan getiriyordu. Mehmed onu görür görmez hemen koşardı yanına. İlk dedesinin ceplerine bakardı. Çok zekiydi.' Kitapta, A. Ömer Türkeş, Ahmet Güneştekin, Ahmet Öz, Ahmet Tulgar, Ahmet Uzun, Abidin Parıltı, Berat Günçıkan, Evrim Alataş, Hacı Akman, Hasan Cemal, Hrant Dink, İsmail Beşikçi, Keya İzol, Mehmet Zahir, Melih Pekdemir, Taner Akçam, Mıgırdiç Margosyan, Muharrem Erbey, Muhsin Kızılkaya, Müslüm Yücel, Necmiye Alpay, Öncel Öziçer, Reis Çelik, Reyhan Çiçek, Salih Bolat, Sedat Yurttaş, Selim Temo, Semih, Gümüş, Şeyhmus Diken, Thorvald Steen, Yaşar Karadoğan, Yaşar Kemal, Yaşar Seyman, Yılmaz Erdoğan, Zeki Bulduk, Zülfü Livaneli de makaleleri yer almış. Kitabın sonunda da Mehmed Uzun'un 2002 yılında DGM'de yaptığı savunma metni, Uzun'un kitapların listesi ve fotoğraf albümün yer alıyor. İSTANBUL - [Linkleri Sadece Üyelerimiz Görebilir... ] |
|||||||||||||
|
«
Önceki Konu
|
Sonraki Konu
»
| Konu Araçları | |
| Mod Seç | |
Düzenli Mod
|
|
|
||||
| Konu | Konuyu Başlatan | Forum | Yanıt | Son Mesaj |
| Bir Uzun roman | MÊVAN | Hikayeler, Denemeler | 2 | 07-12-2007 05:39 PM |
| Mehmed Uzun | MUMİ | Bydigi Sözlük | 15 | 07-12-2007 11:11 AM |
| Mehmed Uzun İstediği Yerde, Diyarbakır'da Öldü | NisêbînaRengîn | Sınırsız Muhabbet Burada | 0 | 12-10-2007 04:28 PM |
| mehmet uzun | bercem21 | Mehmed UZUN (Özel Bölüm) | 7 | 20-04-2007 04:01 PM |
| MEHMED UZUN Diyarbakır'da | Kajîn Jîr | Şair ve Yazarlar | 8 | 23-07-2006 05:45 PM |
Forum saati Türkiye saatine göredir. GMT +2. Şuan saat: 06:29 AM .
(Türkiye için GMT +2 seçilmelidir.)
(Türkiye için GMT +2 seçilmelidir.)
