29-02-2008, 10:27 AM
|
#1 (permalink) | |||||||||||||||
|
Stiglitz’e göre Irak savaşının maliyeti 3 trilyon dolar
LONDRA (29.02.2008)- Amerika’nın Irak’taki işgali beşinci yılına girerken, savaşın şimdiye kadar Amerika’ya 3 trilyon dolarak mal olduğu tahmin ediliyor. Nobel ödüllü ekonomist Joseph Stiglitz, yeni kitabında Irak savaşının gerçek maliyetinin bilinenden çok daha yüksek olduğuna dikkat çekti. Yapılan tahminler savaşın yalnızca ABD'ye maliyetinin 3 trilyon dolar olduğu yönünde. İngiltere başta olmak üzere savaşta yer alan diğer ülkelerin de aynı miktarda maliyetle karşı karşıya olduğu tahmin ediliyor.
Stiglitz'in Linda Bilmes ile birlikte yazdığı kitap "3 Trilyon Dolarlık Savaş" adını taşıyor. Kitap, böylesine büyük maliyetli savaşın etkilerinin Wall Street'ten Londra'daki finans kuruluşlarına, Iraklı sivillerden Afrikalı küçük esnafa kadar çok büyük bir kesim üzerinde etkisini hissettirdiğini ve gelecek yıllarda da bu etkilerin devam edeceğini ortaya koyuyor. RESMİ RAKAM 500 MİLYAR DOLAR Kongre Bütçe Bürosu 2005 yılında savaşın maliyetinin 500 milyar dolar olduğu açıkladı. Daha önce 4 yıl boyunca eski ABD Başkanı Blil Clinton'a, 3 yıl da Dünya Bankası'na ekonomi danışmanlığı yapan Stiglitz, yine kendisi gibi Bill Clinton'a danışmanlık yapan Bilmes ile birlikte bu rakamı çok düşük ve inandırıcılıktan uzak bularak araştırmaya karar verdi. 2006 yılında yayımladıkları bir yazıda bu rakamın oldukça ihtiyatlı bir tahminle 1-2 trilyon dolar arasında olduğunu belirtmişlerdi. ABD Başkanı George W. Bush bu tahmin karşısında "Yeşil gözlü muhasebecilerin hesaplamalarıyla savaşa gitmeyiz" cümlesini sarfetmişti. Stiglitz ise bu açıklamaya "Pearl Harbour gibi bir savaşta bu temeller üzerinden bir karar vermezsiniz ancak seçim yapma şansınız olduğunda zamanlamanın doğru olup olmadığından emin olur ve hedeflerinize varmak için alternatif yolların bulunup bulunmadığını değerlendirirsiniz" karşılığını vermişti. KORE SAVAŞININ 2 KATI ABD gelecek ay Irak'taki 5'inci yılını doldurmuş olacak. Bu aynı zamanda ABD'nin dünya savaşlarında yer aldığından daha uzun bir süre. Günlük askeri operasyonların maliyeti şimdiden 12 yıllık Vietnam savaşını aştı ve Kore Savaşı'nın 2 katına ulaştı. ABD sadece Irak ve Afganistan'da bir ayda temel giderler olarak toplam 16 milyar dolar harcıyor ki bu Birleşmiş Milletler'in yıllık bütçesine denk. BU PARA İLE 8 MİLYON YAPILABİLİR Stiglitz ve Bilmes trilyon dolarlardan biriyle neler yapılabileceğine ilişkin bir de liste hazırlamış. Bu listeye göre 8 milyon konut yapılabilir, devlet okullarına 15 milyon öğretmen atanabilir, 530 milyon çocuğun sağlık masrafları bir yıl süreyle karşılanabilir ve 43 milyon öğrenci için üniversite bursu sağlanabilirdi. 3 trilyon dolar ise ABD'nin sosyal güvenlik sorununu çeyrek yüzyıl boyunca çözerdi. Guardian'a konuşan Stiglitz, "ABD Afrika için yılda 5 milyar dolar harcıyor ve Çin'in kendisini bu konuda geride bırakmasından endişeleniyor. 5 milyar dolar 10 günlük savaşa harcanıyor ve siz her şey hakkında farklı düşünmeye başlıyorsunuz" diyor. ABD’NİN SAVAŞINI ÇİN FİNANSE EDİYOR ABD'nin savaşı finanse edebilmek için yurtdışından borçlanmak zorunda olduğunu belirten Stiglitz, "ABD'nin savaşını Çin finanse ediyor. ABD şu anda kendi bankalarını kullanarak kapatamayacağı büyük bir açıkla karşı karşıya. Merrill Lynch ve Citibank'ta benzer problemler olduğunda yabancı devlet fonları devreye giriyor ve biz sahipliğimizin bir bölümünü kaybediyoruz. Şu anda bu bankaların en büyük hissedarları Ortadoğulu. Ortadoğu ve Çin rezervlerine bağımlı hale geldikçe insanların bu konuda endişelenmeri gerekiyor. Bu büyük bir değişim" diyor. Stiglitz'i en çok rahatsız eden araştırma bulgusu ise güvenlik şirketlerinde çalışan korumaların yılda 400 bin dolar kazanırken askerlerin 40 bin dolar alması. Buna karşın bir asker yaralansa bile miğferini kaybetmesi durumunda bunun parasını ödemek zorunda kalıyor. Patlama sonrasında beyin hasarı oluşan bir askere 12 bin dolarlık dava açılması da yaşanan çelişkininin en somut örneklerinden biri. Bazı aileler çocuklarını korumak için kendi ceplerinden zırh alırken, bu olanağa sahip olmayanlar yaralanma ve hatta hayatlarını kaybetme tehlikesiyle karşı karşıya kalıyor. IRAK’TA 10 GÜNLÜK MASRAF 5 MİLYAR DOLAR - 16 milyar dolar: Irak ve Afganistan savaşlarının ABD'ye bir aylık maliyeti. - 19.3 milyar dolar: ABD Başkan Yardımcısı Dick Cheeney'nin bir dönem yöneticiliğini yaptığı enerji ve inşaat şirketi Halliburton'ın Irak'ta kazandığı ihalelerden elde ettiği miktar - 25 milyar dolar: Savaşın bir soncu olarak yükselen petrol fiyatlarının ABD'ye yıllık maliyeti. - 3 trilyon dolar: Savaşın yalnızca ABD'ye çıkardığı gerçek faturaya ilişkin ihtiyatlı bir tahmin. Aralarında İngiltere'nin de bulunduğu dünyanın geri kalanı için de aynı tutarda maliyet tahmini yapılıyor. - 5 milyar dolar: Irak'ta 10 günlük savaşın maliyeti - 1 trilyon dolar: Savaş borçlanmaları nedeniyle ABD'lilerin 2017'ye kadar ödeyeceği faiz tutarı |
|||||||||||||||
|
«
Önceki Konu
|
Sonraki Konu
»
| Konu Araçları | |
| Mod Seç | |
Düzenli Mod
|
|
|
||||
| Konu | Konuyu Başlatan | Forum | Yanıt | Son Mesaj |
| Harita Bilgisi | berxwedan | Coğrafya | 6 | 23-10-2007 07:50 PM |
| Psikoloji Tarihi | rojekanu | Felsefe | 14 | 27-09-2007 10:10 AM |
| İşte ABD'nin Irak'taki gerçek kayıpları | d.o.S.t.ı.k | Sınırsız Muhabbet Burada | 11 | 28-08-2007 11:04 PM |
| Bİlgİ Felsefesİ*** | rebuwarr | Felsefe | 3 | 09-06-2007 06:14 PM |
| Irak Kürdistan Bölgesi Anayasası | rojekanu | Genel Kültür | 11 | 14-09-2006 08:31 PM |
Forum saati Türkiye saatine göredir. GMT +2. Şuan saat: 05:52 PM .
(Türkiye için GMT +2 seçilmelidir.)
(Türkiye için GMT +2 seçilmelidir.)
