Ararat

Türk Sanat Müziği mi,Kürt Sanat Müziği mi?

Yıllardır Türk Sanat Müziği olarak gönüllere taht kuran pek çok eserin Kurdî makamlarda olduğu iddia edildi. TRT Türk Müziği ve Modal Tek Sesli Müzikler Uzmanı Niğde Üniversitesi Müzikoloji Eski Bölüm Başkanı Prof. Dr. Mustafa Erdoğan Sürat, ‘Agora Meyhanesi’ gibi ünlü pek çok bestenin Kurdî makamlarda bestelendiğini, Zeki Müren’e hocalık yapan Haydar Telhunar’ın da aralarında bulunduğu ünlü bestekarların Kürt olduğunu söyledi. Sürat, Kurdî makamın yaygın olmasından dolayı Türk Sanat Müziği’nin Kürt Sanat Müziği olarak telaffuz edilmesi gerektiğini savunuyor.


TRT’de 1980 yılında Türk Müziği ve Modal Tek Sesli Müzikler Uzmanlığı, Hikmet Çetin döneminde TBMM Kültür Danışmanlığı görevinde bulunan Prof. Dr. Mustafa Erdoğan Sürat’ın araştırmalar, Türk Sanat Müziği olarak bilinen pek çok eserin Kurdî makamlarda olduğunu ortaya çıkardı. Prof. Dr. Sürat, yaptığı araştırmada, Türkiye’de kullanılan Arabesk müziğinin yüzde 97’sinin eski Yunan ve Yahudi, yüzde 3’ünün de Kürt ve Arap müzik ve ses sisteminden oluştuğu sonucuna ulaşır. Bu sonuç üzerine “Kürt müziği Anadolu da bu kadar az mı?” sorusundan hareketle Kürt Müzik yapısını araştırmaya başlayan Sürat, Türk Sanat Müziği’nde yapılmış eserlerin en çok Muhayyer Kurdî, Kurdîlî Hîcazkar ve Acem Kurdî eserlerden oluştuğunu tespit eder.
Prof. Dr. Sürat, 1970 yılında TRT Viyolonsel Sanatçısı Eski Astsubay Tarık Kip tarafından hazırlanan listesine dayanarak TRT’nin 1960 yıllından sonra yayınladığı Türk Sanat Müziği eserlerinin çoğunun Kurdî dizi ve makamlarında olduğunu görür. Sürat’ın araştırmasına göre; Repertuar yapıt sayılarından çıkan döküm, bestelenmiş tüm eserlerin yüzde 40’ı saf Kürt ses sistemi ve makamlarında, yüzde 20’si Kürt ağırlıklı Mezopotamya dizilerinde, yüzde 30’u Arap ve Acem dizi ve makamlarında, yüzde 5’i Trakya Köçekçe makamlarında, yüzde 5’i Türk dizi ve makamlarında icra edilmiş.
8 kat
Prof. Mustafa Erdoğan Sürat, bu istatistiklere dayanarak bestelenmiş şarkılarda Kürt Müziği’nin, Türk Sanat Müziği’nden sekiz kat daha fazla olduğunu, yeni bestelerin ise neredeyse yüzde 90 oranında Kurdili dizilerden oluştuğunu söylüyor. Sürat, “TRT’den aldığım verilere dayanarak ilan ediyorum; Türk Sanat Müziği diye birşey yok, Kürt Sanat Müziği var” diyor. Kullanılan eserlerde makamlara ilişkin yapılan tanımlamalarda “Kurdî” sözcüğünün kullanılmasına rağmen anlamının açıklanmadığını söyleyen Sürat, Kürt müziğinin sömürüldüğünü söylüyor.
Türk Sanat Müziği’nde yayınlanan ve tanınmış “Burası Agora Meyhanesi” gibi parçaların makam ve ses sistemlerinin de Kurdî olduğunu savunan Prof. Dr. Sürat, şunları dile getiriyor: “Ün yapmış bütün Türk Sanat Müziği parçaları neredeyse Kurdî ve Kurdî makamlarda bestelenmiş. Nereye gitseniz ünlü Besteci Yusuf Nalkesen ve Muzaffer İlkar’ın parçalarını dinlersiniz. Bu adamların Kurdî makamlar dışında eserleri yok.”
Zeki Müren’e hocalık yapmış olan Haydar Telhunar’ın da Kürt ve eserlerinin de Kurdî olduğunu söyleyen Sürat, Kürtlerin sadece eserleri ile değil aynı zamanda yetiştirdikleri büyük müzik adamları ile de Türk Sanat Müziği’ne hizmet ettiğini belirtiyor.
Zenginlik dünyaya tanıtılmalı
Prof. Dr. Sürat, Kürt Müziği’ndeki zenginliğin Türkiye ve dünyaya tanıtılması gerektiğini belirterek, “Kürt Sanat Müziği korosu ile dünyaya ve Türkiye’ye tanıtılmalıdır. Bu Koro ile Türk Sanat Müziği, müzik ve sanat alanında federasyon da gerçekleştirebilirler. Buna bir müzikolog olarak öncülük etmeye de hazırım” diyor.

Prof. Sürat’ın araştırma sonuçları:
Arap Makamları: Rast, Uşşak (Aşıklar) ve Hicaz-Hicazkar; Araban, Şeddi Araban, Saba
Acem Makamları: Acem, Acemaşiran, Nihavent, Nihavend-î Kebir
Kürt Makamları: Kurdî, Hîcazkar-ı Kürdi (Galat söylenişiyle Kurdîlî Hîcazkar), Acem Kurdî, Muhayyer Kurdî, Neva Kurdî, Dîlkeşhaveran
Mezopotamya (Sünni-Alevi-Hristiyan-Musevi-Ermeni-Süryani) makam ve ses sistemleri: Hüseyni, Gülizar
Trakya Köçekçe Kültür Makamları: Karcığar, Hüzzam
Türk Makamları: Segah, Bayati, Suzidil Bestengar

__________________

| Üye İmzalarını Görmek İçin Buraya Tıklayarak Kayıt Olabilirsiniz. |

DJFG

kardes sonuna kadar haklisin....bence turkiyede turklere ait hicbisi yok cunku turkiyede turk yok 32 dilin konusuldugu bir cok devletin kuruldugu ve bir cok irkin yasadigi karisik bi cografyadir anadolu...onun icin tatarlar ve yorukler disinda ztn turk yok onun disinda hersey bizim yada diger irklarin karismasidir...baklava doner hepsi yunan yemegi mezeler bile yani daha saysan sabah olur...ama turkler hepsini bizim diyerek zorla aldilar yani..kangal da kurd kopegidir ona bakarsaniz yani...coban turkler miydi?? kurdlerdi tabiki...tarihimizi muzigimiiz kimligimizi herseyimizi caldilar ama hakkiimizi ariyacakgiz tessekur ederim arkadasim saol

çar gav

eline saglık hevalim

rojhılat73

yawwww bende diyorum ben bu müziği neden bu kadar seviyorum desenize Kürt müziği olduğu içindir.

hewal çok çok saol.valla harika bi yazıydı +5 rep,

valla torpil yok dedi

__________________

freelyon

spas hewal bilgiler güzel....

__________________