DR.STRANGLEY STRANGE
(İngiltere)
Diskografi - Kill of the Serenes (1969)
- Heavy Petting (1970)
Tür
Dr.Strangley Strange ilk albümlerinde Folk-Rock ağırlıklı, gerek vokal teknikleri gerek entrüman kullanımı ile gerçekten en az isimleri kadar garip bir çalışmaya imza atmışlardır. Büyük bir ihtimal ile
“kafalar iyiken” yapılan kayıtlarda elemanların fazlasıyla eğlendiği kesin diyebilirim. Yani anlatılmaz dinlenir….1970’de bu çılgın adamlar son derece aklı başında bir progressive rock albümü olan “Heavy
Petting” sonrası maalesef ortadan kaybolmuştur.
DR.Z (İngiltere)
Diskografi - Three Parts of My Soul (1971)
Tür
ELP’nin izinden giden onca gruptan biri olan Dr.Z, Vokal ve Tuşlu Çalgılar’da Keith Keyes, Davul’da Bob Watkins ve Bas Gitarist Rob Watson’dan oluşuyordu. Dr.Z’yi ELP’den ayıran en önemli özellikleri müziklerinde yoğun bir biçimde hissedilen Barok tarzı ve Satanizim ağırlıklı lirikler olmuştur. Keith Keyes’in uzun piyano ve org soloları ile desteklenmiş albüm gerçekten ilgiyi hak ediyor.
DRAGON (Yeni Zelanda)
Diskografi - Universal Radio (1973)
- Scented Gardens fort he Blind
(1974) - S/T (1976)
- Sunshine (1977)
- Running Free (1977)
- O Zambesi (1978)
- Powerplay (1978)
Tür
Vokalist’i aynı zamanda Mellotron çalan tek grup olarak hatırladığım Dragon’nun ilk 2 albümü gerçekten progressive rock adına mükemmel çalışmalar olmuştur. Grubun bu dönemi sound olarak Fantasy, Cressida veya Beggar’s Opera ile benzerlikler taşımaktadır. Grubun beyni Mark Hunter Vokal/Mellotron) 1976 tarihli S/T ile Roxy Music tarzı pop salçalı bir progressive rock’a kaymıştır. Aynı tarzda çıkan ve kanımca çok fazla önemli olmayan albümler sonrası grup 1979’da dağılmıştır.
DRAGONFLY (İngiltere)
Diskografi Tür
1968 senesinde Psychedelic Rock grubu olarak kurulan Dragonfly albüm çıkartmamasına rağmen Pink Floyd, Egg, Soft Machine gibi gruplar ile birlikte Londra underground müzik piyasasında varlığını sürdürmüş bir gruptur. Neredeyse şehir efsanesi halinde dilden dile dolaşan uçuk konserlere imza attığı söylenen grup nihayet 1974’de albüm çıkarmaya muhaffak olmuştur. Melodik yapısı ile Progressive daha yakın olan bu albüm sonrası gruptan bir daha haber alınamamıştır.
DREAMS (USA)
Diskografi - Dreams (1970)
- Imagine My Suprise (1971)
Tür
Jazz aleminin iki önemli şahsiyeti Billy Cobham (Davul) ve John Abercrombie (Gitar) her zaman Rock ile flört etmiş müzisyenlerdir. İkili Michael Brecker (Sax&Flüt), Randy Jeff Kent (Kybds, Gtr), Doug Lubahn (Bas), Barry Rogers (Trombon) ve Edward Vernon (Vokal) ile Dreams’ı 1970’de hayata geçirdi. Grubun ismini taşıyan albüm tam olarak bir Jazz Rock çalışmaydı. Öne çıkan parçalar “Dreams Suite” ve “New York”da Fusion etkilerine de rastlamak mümkündür. İkinci albümde bütün nefeslileri egruptan çıkararak daha fazla rock’a kayan grup bu çalışma sonrası dağılma kararı almıştır.
EARTH AND FIRE (Hollanda)
Diskografi
Earth & Fire (1969)
Songs of Marching Childen (1971)
Atlantis (1973)
To the World of the Future (1975)
Reality Fills Fantasy (1979)
Andromeda Girl (1981)
In a State of Flux (1982)
Phoenix (1983)
Tür
Progressive/Symphonic
Hollandalı Chris (Gitar) ve Gerard (Kybds) Koerts tarafından
kurulan gruba daha sonra vokalist Jerney Kaagman (fazlasıyla Renaissance’dan
Annie Haslam’ı hatırlatıyor) katılımıyla ilk albümlerini 1969 senesinde
piyasaya sürdü. Bu albümde Progressive Rock ekseninde gezinen
grup esas çıkışlarını 2.albümleri “Songs of Marching Children” ile
yaptı. Özellikle 2.yüzün tamamını dolduran ve albüme ismini
veren parça ile grup sivriliyordu. 1979 senesine kadar Progressive Rock’a
sadık kalan grup 1981 senesinde Pop salçalı Symphonic Rock deneyerek,
ve maalesef daha sonraki albümlerinde bariz ABBA vari bir yola girmek
suretiyle eski günlerini aratır oldu.
EARTHRISE (USA)
Diskografi
Earhtrise (1977)
Tür
Progressive Rock
1975 senesinde genç müzisyenler Kenn Pierog (Bas/Vokal),
Bill Drobile (Kybds) ve Greg DiDonato ELP izinden giden bir grup grup 1977
senesinde kendi stüdyolarında tamamı canlı ilk ve tek albümlerini
kaydettiler. Sadece 400 adet basılan albüm meraklısı için halen
bir efsanedir. Hatta bu plağın $1000’a alıcı buldu riayetleri bile vardır.
Plağın ilk yüzünde Kenn Pierog’un vokal’de yaptığı “Eden’s
Child” ve “Arcturus” yer almaktadır. 2.yüzde ise enstrümental
iki parça “Earthrise” ve “New Clear Dawn” yer
almaktadır. Harika bir plak, süper bir grup…”New Clear Dawn” ELP’nin “Brain
Salad Surgery” isimli albümlerinde yer alan “Guardians of
a New Clear Dawn”dan alıntıdır.
-
Guardians of a new clear dawn, Let the maps of war be drawn – Burada
ki “New Clear” Greg Lake tarafından “Nuclear” olarak
telafuz edilmiştir.
EARTHSTAR (USA)
Diskografi
Salterbarty Tales (1978)
French Skyline (1979)
Atomkraft ? Nein, Danke! (1981)
For Humans Only (1981)
Tür
Space Rock/New Age
Klavyeci Craig Wuest tarafından kurulan Earthstar ilk iki albümlerinde
Flüt, Gitar, Bas, Violin, Viola, Obua, Sitar ve bolca vokal’e yer
verdikleri albümlerinde Space Rovk eserler ortaya koymuşlardı. “French
Skyline”da yer alan “Latin Sirens Face The Wall” ve French
Skyline Suite” grubun gerçekten Space Rock adına doruğa çıktı
parçalar olmuştu. Craig Wuest Alman asıllı Synthesizer ustası Jeff Greinke
ile sadece Almanya!da piyasaya çıkan 1981 tarihli New Age albümleri “Atomkrfat
? Nein, Danke” sonrası yine aynı sene gitaris/besteci Dan Hapanowicz
ile “For Humans Only” ile kariyerine son noktayı koydu.
EAST OF EDEN (İngiltere)
Diskografi
Mercator Projected (1969)
Snafu (1970)
The World of East of Eden (1971)
New Leaf (1971)
Another Eden (1975)
Armadillo (1991)
Kalipse (1996)
Tür
Progressive Rock
East of Eden Dave Arbus (Keman/Flüt) ve Ron Chaines (Saksafon)
tarafından kuruldu. Rock’ın temel enstrüman’ların yanında
Tuşlular yerine Keman ve Nefeslileri kullanan grup temelinde Progreesive olan
müziklerine Jazz, Blues ve özellikle Folk temalarda yerleştirmiştir.
İlk albümde yer alan Communion” ve Northern Hemisphere”de
yer alan Saksafon ve Flüt soloları grubun müziğini Jethro Tull’a
yakın tutmuştur. İkinci albümden sonra kendini bulan grup 1975 senesinde çıkardıkları “Another
Eden” sonrası dağılmıştır. 1991’de gerçekleşen geri dönüşleri
Colosseum ve The Moddy Blues ile çıktıkları konserler ile belgelenmiştir.
Son olarak 1996’da “Kalipse” isimli albümü çıkaran
East of Eden sessizliğini halen korumaktadır.
EDEN ROSE (Fransa)
Diskografi
On The Way To Eden (1970)
Tür
Jazz/Blues/Progressive
Fransa’dan çıkan birkaç iyi rock grubndan
olan Eden Rose Ian Paice (Deep Purple) hayranı davulcu Michel Jullien tarafından
kuruldu. Daha sonra tuşlu çalgılarda Henry Garella, gitar ve bas’da
Jean-Pierre Alarcen gruba katıldı. Grup elemanlarının hiç biri vokalistliğine
güvenmediği için müziklerini enstrümental yapmaya karar
verdiler. Albümün açılış parçası “Sad Dream” 70’ler
tipik progressive rock’ı na iyi bir örnek teşkil etmektedir. Diğer
parçalarda yoğun Jazz ve Blues etkileri görülmektedir. Davulcu
Michel Jullien “Reinyet Number” isimli parçada Ian Paice’e
adadığı 10 dakikalık müthiş bir davul solo’ya imza atmıştır.
EGG (Ingiltere)
Diskografi
Egg (1970)
Polite Force (1971)
Civil Surface (1974)
Tür
Canterbury
Canterbury’nin en önemli gruplarından biri olan Egg
bu türün ine çok önemli müzisyenleri Dave Stewart
(Kybds), Mont Campbell (Voc/Bss) ve Clive Brooks (Drms) tarafından tek albümlük
bir yan proje olarak kurulmuştu. Grupla aynı ismi taşıyan ilk albümün
gördüğü yoğun ilgi sonrasında devam etme kararı alan grup 1971’de
yine trio olarak 2.albümlerini çıkardı. Mont Campbell’ın
hippie’lik üzerine yazdığı sözler ve emprovize’den uzak
kontrollü müzikleri ile tanınan grup dağılmadan çıkardıkları
son albümleri “Civil Surface’de Steve Hillage, Lindsay Cooper,
Tim Hodgkinson ve Amanda Parsons gibi Canterbury’nin diğer önemli
müzisyenleri ile çalıştılar.
801 (İngiltere)
Diskografi
801 Live (1976)
801 Live at Manchester University (1977)
Listen Now (1977)
Tür
Progressive/Fusion
Super grup 801 1975 senesinde gitarist Phil Manzanera (ex-Roxy
Music), Synthesizer’da Brian Eno, klavye’de Francis Monkman (ex-Curved
Air), bas gitarda Lloyd Watson ve davul’da Simon Phillips (ex-Jack Bruce
Band, Judas Priest) tarafından kuruldu. İlk iki albümlerini live performanlarına
ayıran grup özellikle 1977 tarihli Manchaester konserinde doruğa çıkmıştı.
Bu albümde bonus olarak The Beatles’ın en progressive albümü olduğuna
inandığım “Revolver”da yer alan “Tomorrow Never Knows’un
müthiş bir cover’ı da yer almaktadır. Yine 1977’de piyasaya çıkan
stüdyo albümleri “Listen Now” sonrası hepsi ayrı birer
değer olan bu yetenekli müzisyenler farklı yollara gitme kararı aldı.
EKSEPTION (Hollanda)
Diskografi
Ekseption (1969)
Beggar Julia’s Time Trip (1970)
3 (1970)
4 (1971)
5 (1972)
Trinity (1973)
Bingo (1974)
Mindmirror (1975)
Ekseption’78 (1978)
Dance Macabre (1981)
Ekseption’89 (1989)
Tür
Symphonic Rock/Jazz
Daha sonra Trace’i kuracak olan Klavyeci Rick van der
Linden tarafından kurulan Ekseption Klasik Müzik ve Jazz ağırlıklı bir
sound’u benimsemiştir. İlk albüm dışında Gitar’a yer vermeyen
grup bu açığı Saksafon ve Trompet ile kaptamış ve dolayısıyla özellikle
ilk albüm sonrası iyice jazz’a kaymıştır. Jethro Tull’ın 1974
Avrupa tunesinde alt grup olan Ekseption 3/4/5 isimli albümlerinde dünyadaki
politik kirlenme üzerine yazdıkları temayı işlemişlerdir. ELP sevenlere
ayrıca tavsiye edebilirim.
ELECTRIC LIGHT ORCHESTRA (İngiltere)
Diskografi
Electric Light Orchestra (1971)
ELO II (1973)
On The Third Day (1973)
Eldorado (1974)
Face The Music (1975)
Ole’ELO (1976)
A New World Record (1976)
Out Of The Blue (1977)
Discovery (1979)
Xanadu (1980)
Time (1981)
Secret Messages (1983)
Balance of Power (1986)
Afterglow Box Set (1990)
Electric Light Orchetra, Part Two (1990)
Moment Of Truth (1994)
Zoom (2001)
Tür
Symphonic/Progressive
60’ların önemli bir çıkış yapan grubu The
Move’dan gitarist Roy Wood ve davulcu Bev Beban grubun 1970 tarihli “Looking
On” isimli albümlerinde konuk müzisyen olan Jeff Lynne’ı
da yanlarına alarak ELO projesini oluşturdu. Bas gitara Ric Price, nefeslilere
Bill Hunt ve keman’a Steve Woolam’ın katılımı ile grup kuruldu.
İlk albüm tam anlamıyla bir progressive rock çalışması olup, The
Beatles’ın “ I Am The Walrus”nun bir cover’ını da içinde
barındırıyordu. İlk abüm sonrası Roy Wood yanına Hunt ve Woolman’ı
da alarak gruptan ayrılıp, Wizzard isimli grubu kurdu. ELO’nun ikinci
albümünde kadro Jeff Lynne, Bev Bevan, Wilf Gibson (Keman), Richard
Tandy (Bas)), Andy Craig (Keman) ve Hugh McDowell (Keman)’dan oluşuyordu.
Bu albümde Symphonic Rock olarak yön değiştiren grup, bir Chuck Berry
klasiği olan “Roll Over Beethoven”nı da yorumlamıştı. 3.albüm “On
The Third Day”de Andy Craig ve Hugh McDowell yerlerini Ted Blight ve
Michael Edwards’a bıraktı. Bu arada Richard Tandy tuşlu çalgılara
geçerken, bas gitara Mike D’Albuquerque geldi. Bu albümde öne çıkan
parça “In The Hall Of The Mountain King” olmuştu. Grup
1974 senesinde bir kosept albüm olan “Eldorado”yu çıkardı.
Albüm kapağında yer alan “A Syphony by the Electric Light Orchestra” sanırım
grubun bu albümde ki tavrını özetliyor. “Face The Music” sonrası
soundları gittikçe poplaşan grup 1986’da dağıldı. 1990 senesinde
piyasaya çıkan Box Set sonrası davulcu Bev Bevan liderliğinde tekrar
hayata geçen grup fazla ses getirmeyen 2 albüm sonrası ortadan
kayboldu. 2001 senesinde Jeff Lynne “one man band” olarak “Zoom” isimli
albümü ELO adı altında çıkartarak son noktayı koydu.
ESPERANTO (İngiltere)
Diskografi
Esperanto Rock Orchestra (1973)
Dance Macabre (1974)
Last Tango (1975)
Tür
Fusion/Progressive Rock
Esperanto genelde ELO ile sıkca karşılaştırılan bir grup ama
bence çok daha yaratıcı olduklarını söyleyebilirim. Kadro şöyle
: Bridget Lokelani Dudoit (Vokal,Gitar), Glenn Shorrock (Vokal,Gitar), Janice
Slater (Solo Vokal), Bruno Libert (Klavye), Tony Melisan (Davul), Gino Melisan
(Bas,Flüt), Raymond Vincent (Keman), Tony Haris (Viyolonsel), Joy Yates
(Vokal,Flüt), Brian Holloway (Gitar,Piyano) ve Timothy Kraemer (Çello,Piyano)
İlk albümde AOR tarzına yakın parçalar da yer alıyor.
Son albüm “Last Tango’da The Beatles’ın “Eleanor
Rigby” parçasının müthiş bir yorumu var.
ETHOS (USA)
Diskografi
Ardour (1976)
Open Up (1977)
Tür
Progressive Rock
Gitarist Dennis Montgomery tarafından Fort Wayne, Indiana’da
kurulan Ethos her iki albümlerinde de Genesis ve Yes karması bir sound
benimsemişler. İlk albüm “Ardour”da kullanılan Mandolin bir çok
parçada Folk ezgilerinde hissedilmesini sağlamış. “Open Up” ise “Space
Traveller” ve “Starry Old Man” isimli parçalar ile
hafızalara kazınıyor. Grubun kariyerinde Gentle Giant ile bir konser seriside
yer alıyor. Harbi Progressive diyenlere önerilir.
FAIRPORT CONVENTION (İngiltere)
Diskografi:
Fairport Convention (1968)
What We Did On Our Holidays (1969)
Unhalfbriking (1969)
Liege and Lief (1969)
Full House (1970)
Angel Delight (1971)
Babbacombe Lee (1971)
Manor (1972)
Rosie (1973)
Fairport Nine (1973)
Live – A Movable Feast (1974)
Rising For The Moon (1975)
Cottle O’Geer (1976)
Chronicles (1976)
Live At The Troubadour (1976)
Bonny Bunch Of Roses (1977)
Trippler’s Tales (1978)
Farewell Farewell (1979)
Not : Fairport Convention 80’ler ile birlikte Progreesive Rock’dan uzaklaşarak sadece Folk üzerine yoğunlaştığı için grubun 1980 sonrası diskografisine yer vermedim.
Tür
Progressive/Folk
Strawbs ve Steeleye Span ile birlikte İngiltere’den çıkan en önemli Folk alt yapılı progressive rock grubu olan Fairport Convention 80’ler sonrası sadece Folk Rock albümlere imza atmıştır. Özellikle 1969 senesinde son derece verimli olan grup üst üste 3 albüme imza atmıştır. Bu albümlerden ex-Strawbs vokalisti Sandy Denny’nin yer aldığı “Unhalfbriking “ ve “Liege and Lief”’i özellikle Progressive severlere tavsiye edebilirim. Fairport Convention Richard Thompson (kendisi dünyanın en iyi birkaç gitaristi arasında gösterilmektedir) ve Simon Nicol önderliğinde halen aktif müziğe devam etmektedir.
FAMILY (İngiltere)
Diskografi:
Music In A Doll House (1968)
Family Entertainment (1969)
Anyway (1970)
A Song For Me (1970)
Old Songs New Songs (1971)
Fearless (1971)
Bandstand (1972)
It’s Only A Movie (1973)
From Past Archives (1980)
The Peel Sessions (1988)
BBC Radio 1 Live In Concert (1991)
Tür
Hard Rock/Progressive Rock
Family 1967 senesinde vokalist Roger Chapman ve gitarist Charlie Whitney tarafından Leicester/İngiltere’de 1967’de kuruldu. İlk iki albümde Psychedelic Rock parçalara yer veren grup daha sonra ki albümlerinde Chapman’nın güçlü sesi ve Whitney’in gitar riffleri sayesinde zaman zaman hard rock sınırlarına dayanan parçalara imza atmıştır. 1971 tarihli “Fearless” (bu albümde bas gitar ve geri vokallerde rock müziğin efsanelerinden John Wetton yer almıştır) ve ardından gelen “Bandstand” grubun en iyi albümleri arasında sayılabilir. Blind Faith’den gelen bascı Ric Grench’in yer aldığı “Family Entertainment” grubun konsept tarzında hazırladığı en Progressive albüm olmuştur. “Anyway” ve “A Song For Me” albümleri Family’nin Jazz ile de yakınlaştığı çalışmalardır. 1973 tarihli son albümleri sonrası Chapman ve Whitney Streetwalker isimli hard rock grubunu kurmuşlardır. Roger Chapman bir süre Mike Oldfield ile de çalışmalar yapmıştır.
FANTASY (İngiltere)
Diskografi:
Paint A Picture (1973)
Beyond the Beyond (1974)
Vivariatum (1994)
Tür
Progressive Rock
1971’de kurulan Fire Queen davulcularının talihsiz bir kaza sonucu ölümü sonrası grubun adını Fantasy olarak değiştirdi. Gitarist/Vokalist Paul Lawrence, bascı Dave Read ve klavyeci David Metcalfe, davulcu Geoff Orens ile ilk albümleri “Paint A Picture”ı 1973’de piyasaya çıkardı. 70’ler boyunca yapılan en önemli Progressive Rock albümü olan çalışma bir Lawrence bestesi olan “Widow” ile açılıyor. Parçada Lawrence’ın çaldığı Akustik gitar ve Metcalfe’ın Çello solosu gerçekten dinlemeye değer…diğer öne çıkan parça ise bir Metcalfe bestesi olan “Circus”..bu parçada yine Metcalfe’ın çaldığı Mellotorn parçaya yön veriyor. Grup elemanları Yes’den bascı Chris Squire’in grubundan Hammond Org virtiözü Andrew Pryce Jackson’nın katkılarıyla ikinci albümleri “Beyond The Beyond”ı 1974’de yayınladı. Bu albümü de süper bir progressive çalışma olarak adlandırabiliriz. Albümün en önemli parçası Syd Barret’e adanan “Church Clock” olmuştur. Bu albüm sonrası maalesef Fantasy dağıldı. 1994’dePaul Lawrence 1971-1974 tarihleri arasında kayıt edilen, fakat albümler de yer almayan parçalardan oluşan “Vivariatum” isimli çalışmayı çıkardı.
FIELDS (İngiltere)
Diskografi:
Fields (1971)
Tür
Progressive Rock
Fields 70’ler de sıkça rastladığımız tek albümlük, süper grup prodüksyonlarından biri…yine keşke öyle olmasaydı dedirten bir grup..Rare Bird’ün kurucusu klavyeci Graham Field, King Crimson’nın “Lizard” albümünde, ayrıca Dave Greenslade ve Greg Lake ile çalışmış davulcu Andrew McCulloch ve bas/gitar/vokal’de Alan Barry’den oluşan grubun kendi ismini taşıyan albümü baba albümler sıralamamda yer alan bir çalışmadır. “Not So Good” isimli açılış parçasında az da olsa jazz tınıları duymak mümkün…”A Friend of Mine” ve “Over And Over Again” Field’in ayrıca ne kadar iyi bir şarkı yazarı olduğunu kanıtlıyor. Üçlünün beraber yazdığı “The Eagle” isimli enstrümental parça ise benim favorim…bir tüyo vereyim The Nice seviyorsanız Fields tam sizlere göre…
FIFTY FOOT HOSE (USA)
Diskografi:
Cauldron (1968)
I’ve Paid My Dues (1970)
Tür
Psychedelic/Progressive/Space Rock
Psychedelic Rock’dan Progeressive’e geçiş dönemi gruplardan biri olan Fifty Foot Hose hippi felsefesini yücelten sözleri ile hafızalara kazınmış bir gruptur. Nancy Bloosom (Vokal/Perküsyon), eşi David Bloosom (Gitar/Vokal), Cork Marcheschi (Ses Efektleri), Larry Evans (Gitar), Kim Kimsey (Davul) ve Terry Hansley (Bas) kurulu olan grup San Fransisko çıkışlı diğer hippie gruplarını izinden gitti. 2.albüm’de dümeni direkt Progressive’e çevirdiler. Cork Marcheschi’nin deneysel ses efektleri ile farklı bir çizgi de yakalamayı başardılar.
FINCH (Hollanda)
Diskografi:
Glory Of The Inner (1975)
Beyond Expression (1976)
Galleons Of Passion (1977)
Tür
Progressive/Fusion
Gitarist Joop Van Nimwegen, klavyeci Cleem Determeijer, bascı Peter Vink ve davulcu Beer Klasse tarafından kurulan Finch, tamamı enstrümental 2 süper + 1 orta karar albüme imza atmıştır. Gitarist Joop Van Nimwegen tüm bestelerin sahibidir. Fakat diğer müzisyenlerin de hakkını icracı olarak vermek gerekiyor. İlk albüm “Glory Of The Inner” bizlere müthiş bir progressive deneyim sunuyor. “Beyon Expression” da Finch biraz daha Fusion etkisine girmiştir. Bu albüm sonrasında klavyeci Determeijer ve davulcu Klasse gruptan ayrıldılar. “Galleons Of Passion”da gruba stüdyo müzisyenleri eşlik etti. Sanırım bu değişiklik ile beraber grubun ilk iki albümde yakaladığı uyumda yok olmuştu. Son albümleri için kötü diyemeyiz, fakat albümün diğer albümlerin başarısını yakalayamaması üzerine Finch maalesef çabuk pes etti ve dağıldı.
FLAMING YOUTH (İngiltere)
Diskografi:
Ark 2 (1969)
Tür
Psychedelic/Progressive
18 yaşında ki genç davulcu Phil Collins tarafından kurulan grup tek albüm sonrası ortadan kayboldu. Daha gençlik yıllarında liderlik vasfı olan Collins gruba klavyeci Brian Chatton, bascı Ronnie Caryl, gitarcı Gordon Smith’i dahil etti. Genç yaşlarına rağmen son derece olgun bir müzik yapan grubun tek albümü progressive rock koleksiyoncuları arasında neredeyse bir efsanedir. Phil Collins solo kariyeri boyunca eski akadaşları Caryl ve Chatton ile çalışmalar yapmıştır.
FLASH (İngiltere)
Diskografi:
Flash (1972)
In The Can (1972)
Out Of Our Hands (1973)
Psychosynch - Live (1997)
Tür
Canterbury/Progressive
Flash Yes’den ayrılan gitarist Peter Banks tarafından 1971’de kurulmuştur. Grubun diğer elemanları Bas,vokal ve Tuşlu Çalgılar’da Ray Bennett, Davul ve Vurmalılar’da Mike Hough ve Vokal’de Colin Carter’dır. Grup ile aynı ismi taşıyan ilk albümde yine Yes’den ayrılan Tony Kaye’de çalmıştır. Flash Progressive üzerine yoğunlaşsa da ilk albümde folk parçalara’da yer vermiştir. Bunlardan “Morning Haze’de vokaller Ray Bennett’a aittir. Ayrıca Beatles’ın “Eleanor Rigby’sinin de bir cover’ı albümde yer almaktadır. 1973 tarihli “In The Can” daha fazla gitarı ön plana çıkaran bir çalışma olmuştur. Ayrıca davulcu Mike Hough kendi bestesi olan “Stop That Banging”de harika bir soloya imza atmıştır. 1974’de piyasaya çıkan “Out Of Our Hands”de grup daha kısa süreli şarkılar ve çok daha popüler bir sound ile dinleyecilerin karşına çıktı. Bu albüm sonrası Colin Carter, Storm isimli grubu kurdu. Mike Hough ise Fast Bucks’a geçti. Ray Bennett is New York’da Jazz üzerine çalışmaya başladı. Peter Banks ise bayan vokal Sydney Foxx ile Empire’ı kurdu ve 3 albüm çıkardı. Orijinal kadro 1997’de bir dizi konser için bir araya geldi ve bu konserler’den oluşan kayıtlar yine aynı sene piyasaya çıktı.
THE FLOCK (USA)
Diskografi:
The Flock (1969)
Dinosaur Swamps (1971)
Inside Out (1975)
Tür
Progressive/Jazz/Blues
Daha önce Mahasvishnu Orchestra’da çalan Kemancı Jerry Goodman tarafından kurulan Jazz Rock orkestrası The Flock ilk albümlerinde özellikle kuruldukları şehre ait Chicago Jazz’ını ön plana çıkarmıştır. Grubun Blues kısmından sorumlu olan gitarist/vokalist Fred Glickstein aynı zamanda Progressive Rock’a ilgi duyan bir müzisyendi.Glickstein’nın bu özelliği 2.albüm Dinosaur Swamps’e de yansıdı. Fakat bu albüm sonrası grup dağıldığını açıkladı. 1974’de Fred Glickstein yeni elemanlar ile içerisinde nefesliler ve Jazz barındırmayan, yeni The Flock’u kurdu. Grup 1975 tarihli “Inside Out” isimli klavye ve gitarın kotardığı Progressive albüm sonrası ve Dixie Dregs ile bir konser sonrası tekrar ortadan kayboldu.
FOREST (İngiltere)
Diskografi:
Forest (1973)
Full Circle (1974)
Tür
Progressive/Folk
İngiliz Folk’u ve Progressive’i harmanlayan onlarca gruptan biri olan Forest, gitarist Malcolm Jones tarafından kuruldu. İlk albümde karanlık ve depresif bir atmosfer yaratan grup Jones’un çaldığı 12 tel akustik gitar ve Mark Doyle’un çaldığı mandolin ile oluşan bir ses örgüsüne sahipti. Bir sonraki albümde daha fazla elektrik işin içine girmiş ve rock biraz daha ön plana çıkmıştır. Hatta Acid-Rock bu çalışma için geçerli bir tanım olabilir.
THE FOURTH WAY (USA/Yeni Zelanda)
Diskografi:
The Fourth Way (1969)
Werwolf (1970)
The Sun and the Monn Have Come Together (1971)
Tür
Progressive/Jazz/Fusion
The Fourth Way, San Fransiko’da klavyeci Mike Nock, bascı Ron McClure, kemancı Michael White ve davulcu Eddie Marshall tarafından kuruldu. Mahavishnu Orchestra, Weather Report gibi agresif bir fusion tarzı olan grup ilk albümde avant-garde jazz, blues ve funk çalmıştır. İkinci albüm “Werwolf” grubun en progressive çalışmasıdır. 1971’de dağılmadan çıkardıkları son albümleri de öncekilerin izinden giden bir albüm olmuştur. Grubun dağılmasından sonra Mike Nock solo kariyeine başlamıştır.
FREEDOM (İngiltere)
Diskografi:
Freedom At Last (1969)
Freedom (1970)
Through the Years (1971)
Freedom Is More Than A Word (1972)
Tür
Progressive/Blues
Freedom 1967 senesinde Procoş Harum’un çekirdek kadrosunda yer alan davulcu Bobby Harrison ve gitarist Roy Rogers tarafından kuruldu. Daha sonra gruba bascı Steve Shirley ve klavyeci Robin Lumsden katıldı. İlk iki albümde British Blues çalan grup, 1971 tarihli “Through the Years” ile Progressive Rock’a döndü. 1972 senesine kadar Black Sabbath, Jethro Tull, Curved Air, ELP ve Soft Machine gibi gruplar ile sahne aldılar. Bu arada kadroda değişiklikler oldu ; Grubun kurucu elemanı Bobby Harrison (Drm) dışında tüm elemanlar gruptan ayrıldı. Yerlerine çok daha progressive ağırlıklı müzisyen’ler getiren Harrison grubun başyapıtı ama aynı zamanda son albümleri “Freedom Is More Than A Word’u piyasaya çıkardı. Bu albümde davulcu Bobby Harrison’a piyano ve gitarda Roger Saunders (ex-Washington DC), gitar’da Steve Jolly (ex-Sam Apple Pie) ve bascı Pete Dennis eşlik etmiştir.
FREE FERRY (İngiltere)
Diskografi:
Mary, What Have You Become ? (1969)
Haverjack Drive (1970)
Tür
Progressive Rock
1968’de vokalist/gitarist Jeff Martin ve bascı Justin Scharvona tarafından kurulan Free Ferry’nin her iki albümünün de prodüksyonu Rod Argent tarafından yapılmıştır. Müziklerini Fields, Cressida veya Grennslade’e yakın tanımlayabileceğimiz grup ikinci albümde garage rock parçalara’da yer vermiştir. İlk albüm ise daha çok Senfonik Rock – Progressive Rock arasında bir yerlerde durmaktadır.
FRUUP (İrlanda)
Diskografi:
Future Legends (1973)
Seven Secrets (1974)
Prince Of Heaven’s Eyes (1975)
Modern Masquerades (1975)
Tür
Progressive/Folk
Genesis’in 1973 Londra konserinde alt grup olarak parlayan Fruup ilk albümlerini de Phil Collins’in prodüsyonu ile çıkardı. Bu albüm de İngiliz Progressive (Canterbury) parçalara imza atan grup, bir anlamda Collins’e de teşekkür etmiş oluyordu. Gitarist Vincent McCusker grubun beyni gibi görünsede esas yük sözleri yazan vokalist/bascı Peter Farrelly’in üzerindeydi. Grubun diğer iki üyesi klavyeci Stephen Houston ve davulcu Martin Foye’da son derece yetenekli müzisyenlerdi. Bir sonraki albüm “Seven Secrets”da Fruup İrlanda folk müziğinden örneklere de yer vermiştir. 1975 tarihli “Prince of Heaven’s Eyes” ın kayıtları sırasında klavyeci Houston grup ile sorunlar yaşamaya başlamıştı. Her şeye rağmen son derece başarılı olan bu albüm sonrası Stephen Houston gruptan ayrıldı ve yerine John Mason geldi. Fruup, klasik “gelen gideni aratır” sendromu ile biraz daha sert gitar riflerinin yer aldığı “Modern Masquerades” sonrası dağıldı.
Mini yazı serimize Camel ile devam ediyoruz.
Camel asla Pink Floyd ya da Alan Parsons Project kadar progressive rock’da popülerliğe erişemedi. Fakat kendine ait bir hayran kitlesi ile, tıpkı Grateful Dead gibi günümüze kadar gelebilmeyi başardı. Yani onlar listelerde görünmek, stadyum konserleri vermek yerine, yer altından ilermeyi seçtiler.
Camel 1972 senesinde Andrew Latimer (Vokal/Gitar/Flüt) tarafından Surrey/İngiltere’de kuruldu. Daha sonra gruba Andy Ward (Bateri), Doug Ferguson (Bas) ve Van Morrison’nın grubu Them’den klavyeci Peter Bardnes katıldı.
1973 sonunda grup ünlü plak şirketi MCA ile bir antlaşma imzaladı ve grup ile aynı ismi taşıyan albümlerini piyasaya sürdü. Fazla ses getirmeyen bu çalışma sonrasında Camel plak şirketini Decca’s Gama olarak değiştirdi ve progressive rock’a kesin olarak döndüğü Mirage’ı 1974’de çıkardı. Bu albüm sonrası dikkatleri üzerine çeken grup esas patlama yapacakları albümleri The Snow Goose üzerinde yoğunlaşmaya başladı. 1975 senesinde piyasaya çıkan albüm Punk rüzgarına rağmen İngiltere listelerinde 30.sıraya yükseldi.
Grup Amerika vizesini 1976 tarihli albümleri Moonmadness ile aldı. Daha sonra Camel Amerika’da Caravan ve Soft Machine ile birlikte bir dizi konserde yer aldı. Bu albüm sonrası Camel elemanları Caravan grubu ile yakınlaşmaya başladı. Tam bu sırada bascı Ferguson gruptan yarıldı ve yerine Caravan’dan Richard Sinclair geçti. Ayrıca saksafoncu Mel Collins’de gruba dahil oldu. Fakat işler yine tam anlamıyla düzelmedi. Zira 1977 tarihli Rain Dances albümünün kayıtları sırasında grubun iki beyni Latimer ve Bardnes arasında çıkan anlaşmazlıklar 1978 tarihli Breathless sonrası Peter Bardnes’ın gruptan ayrılması ile sonuçlandı. Bazılarına göre bu çok önemli bir kayıptı fakat grup yola devam kararı aldı.
Yeni albüm çalışmaları sırasında grupta yeni değişiklikler oldu. Latimer, Bardnes’ın yokluğunu kapatmanın zorluğunu bildiği için olsa gerek gruba iki klavyeci birden aldı. Kit Watkins (ex-Happy the Man) ve yine Caravan’dan Jan Scheelhaas…Richard Sinclair’ın ise yeniden Caravan’a dönmesi ile bas gitara Colin Bass ! geldi. Bu kadro ile grup 1979 tarihli I Can See Your House From Here isimli albümü kaydetti. Ve bu albüm grubun ilk albümü ile beraber başarısız sayılan bir çalışma olarak kayıtlara geçti. Latimer bu başarısızlığı concept albüm dışına çıkılmasına bağlayarak bir sonraki albüm için yine tek bir hikaye üzerinde yürüyen şarkılar yazmaya başladı ve ortaya 1981 tarihli Nude çıktı.
1982 başlarında grubun son orijinal elemanı davulcu Andy Ward grup ayrıldı (kimilerine göre Latimer’ın egosu yüzünden atıldı). Andrew Latimer bir sonraki albümü için sadece stüdyo müzisyenleri ile çalışacağını duyurarak diğer elemanların da işlerine son verdi. The Single Factor’de aralarında David Paton, Chris Rainbow (her ikisi de Alan Parsons ile çalışmıştır), Francis Monkman (Curved Air), ve Anthony Phillips (ex-Genesis) bulunduğu kalabalık bir müzisyen ordusu çaldı. Bu müzisyenler arasında bir de sürpriz bir isim vardı : Peter Bardnes !
Camel tam anlamıyla bir grup olamadan, yine bir önceki albümde yer alan stüdyo müzisyenlerinin bir kısmı ile 1984 tarihli Stationary Traveller isimli albümü piyasaya çıkardı. Bu albümde yine aski bir dost Mel Collins saksafonu ile yer almıştı. Ayrıca albümde ki tüm parçaların sözleri Latimer ile yakın ilişkisi olan Susan Hoover tarafından yazılmıştı. Bir sonraki albümün kayıtları sırasında Latimer tarafından, Paul Burgess (Bateri), Ton Scherpennel (Klavye) ve yine eski dostlardan Colin Bass resmi grup elemanları olarak ilan edildiler. Parçaların sözleri yine Susan Hoover’a aitti. Lead vokalde ise David Paton’ın yer aldığı Dust and Dreams 1984’de piyasaya çıktı ve çok olumlu tepkiler aldı.
Tam 7 senelik bir suskunluğun ardından Latimer 1991 tarihli Harbour of Tears ile Camel’ı yine ayağa kaldırdı. Grup artık iki kişiden oluşuyordu : Andrew Latimer ve Colin Bass..gruba daha önce ki albümlerde eşlik eden müzisyenlerin yanında yeni isimler de katkıda bulundu. Albümde ki vokalleri yine David Paton üstlenmişti. Fazla ses getirmeyen bu come back albüm sonrası Latimer ve Bass konserler dışında yine sessizliğe büründü.
1996’da Latimer yeni grup elemanlarını açıkladı. Latimer (Gitar/Lead Vokal) ve Colin Bass (Bas Gitar) ile birlikte keyboard’cu Ton Scherpenzeel tekrar gruba çağrıldı. Davul’a ise Dave Stewart geçti. Daha önce Mel Collins’ın sağladığı nefesli desteği bu sefer cello’cu Barry Phillips ile sağlandı. Yeni albüm yine aynı sene Rajaz adı ile piyasaya çıktı. Bu albüm sonrasında Camel bir kez daha eleman değişikliği yaşadı.
2002 tarihli grubun son çalışması A Nod and a Wink’de Latimer ve Bass’a, Guy LeBlanc (keyboard), Denis Clement (Bateri) eşlik etti. Ayrıca Terry Carelton (Bateri) ve JR. Johnston (Geri Vokal) katkıda bulundular. Andy Ward’un 1982’de ayrılmasını takiben genelde aynı müzisyenler ile çalışmasına rağmen Latimer Camel’ı bir türlü gerçek bir grup haline getiremedi. Fakat buna rağmen Camel progressive rock alemine bir çok önemli albüm kazandırdı.
Diskografi (Stüdyo Albümleri) Puanlama
Camel (1973) ***
Mirage (1974) ****
The Snow Goose (1975) *****
Moonmadness (1976) ****
Rain Dances (1977) ****
Breathless (1978) ***
I Can See Your House From Here (1979) ***
Nude (1981) ****
The Single Factor (1982) ***
Stationary Traveller (1984) ****
Dust And Dreams (1991) ****
Harbour of Tears (1996) ****
Rajaz (1999) ****
A Nod and a Wink (2002) ****
Malumunuz Progressive Rock sözlüğü köşemizde “C” harfine gelmiş bulunuyoruz. Bu mini yazı dizinde Progressive Rock aleminin çok önemli üç grubunu sırayla yorumlamak istiyorum.
Can, Camel ve kardeş grubu Caravan’dan bahsediyorum. Daha sonra Progressive Rock sözlüğünde kaldığımız yerden devam edeceğiz. Yine yeri geldiğinde özel ilgiyi hak eden gruplara daha kapsamlı yer vereceğiz.
İlk olarak 70’ler kraut rock furyasında Almanya’dan deneyselliğe verdikleri önem ile ön plana çıkan Can ile başlamak istiyorum.
Türlerini Space-Rock olarak tanımlayabileceğimiz Can avant-garde tarzları ve dünya müziğine olan yakınlıkları ile dönemin diğer kraut rock gruplarından kolayca ayırt edilmektedir. Can müziği ilerde bir ekol halini almış ve Djam Karet (USA) ve Ozric Tentacles (UK) gibi yeni nesil grupların önünü açmıştır. Alman Rock müziğinin belkide en yetenekli müzisyenlerini bünyesinde barındıran Can 1967 senesinde kurulmuştur.
Bas gitarist ve grubun kurucusu Holger Czukay Jazz ileyakından ilgili bir müzisyendi. Onun bu özelliği bir çok albümede yansımıştır. Davulcu Jaki Liebezeit ise bateri dışında bir çok farklı vurmalı enstrümanı çalarak dünya müziği ritimlerini grubun müziğine aranje etmiştir. Gitarist Micheal Karoli ise grupta Progressive temellerin oluşmasından sorumlu olmuştur. Can müziğinde avant garde unsurları sağlayan isim ise, dönemin en önemli piyanist/bestecisi Karheinz Stockhausen’nin de öğrencisi olan Irmin Schmidt’dir. Özellikle kilise orgu ve eletronik piyano üzerinde yoğunlaşan Schmidt grupta Holger Czukay ile beraber en önemli elemandır.
1967 senesinde underground psychedelic/space rock grubu olarak kurulan Can daha sonraki yıllarda jazz, etnik müzik ve progressive rock ile harmanladıkları müzikleri ile yollarına devam ettiler. Bazı albümleri sizlerle kısaca tanıtmak/hatırlatmak istiyorum ;
Delay (1968) : Grubun ilk albümü ancak 1981 senesinde piyasaya tekrar gözden geçirilerek sunuldu. Grubun ilk dönemlerinde benimsediği psychedelic ses örgüsünü bu albümde duymak mümkündür. Vokaller harmony şeklinde olup, Holger Czukay tarafından yapılmıştır.
Monster Movie (1969) : “Monster Movie“ grubun ilk çıkışı olarak kabul edilir. Elektronik müziğide yakın olan albümde vokalleri Amerikalı Malcolm Mooney üstlenmiştir. Albümün en ilgi çeken parçası ise 20 dakikalık uzunluğa sahip olan “Yoo Doo Right“ olmuştur.
Soundtracks : 1970 tarihli “The Deep End“ isimli filme yaptıkları müziklerden oluşan albümde vokallerde Kenji “Damo“ Suzuki’yi görüyoruz. Sadece film ile aynı ismi taşıyan ve belki de albümün en başarılı parçası “The Deep End“de Malcom Mooney vokal yapmış.
Tago Mago (1971) : Double LP olarak çıkan albümde yeni vokalist Damo’nun da bir bestesi mevcuttur : “Peking O“ – Albümün diğer dikkat çeken parçaları ise “ Bring Me Coffee or Tea“, “Mushroom“ ve “Paperhouse“ olarak sıralanabilir. Ama en önemli parça bence 18 dakikalık “Halleluwah“dır. Ayrıca 17 dakika süren, Irmin Schmidt’in arya vokaller ile süslediği ve Jackie Liebezeit’ın double-bass drum çaldığı “Aumgn“da diğer dikkat çeken parça olmuştur. Albümde ayrıca Damo’nun Japonca seslendirdiği kısa bir punk çalışması olan “Oh Yeah“ isimli bir çalışma bulunmaktadır.
Ege Bamyasi (1972) : Grubun belki de baş yapıtı sayılan albümün ana fikir çalışmaları grup elemanlarının Ege yöremizde küçük bir köyde geçirdikleri tatil esnasında yapılmıştır. Türk müziği etkilerini albüme yayan Can açılış parçası “Pinch“de Schmidt’in elektronik sesler ile yaratttığı space atmosfer eşliğinde dinleyicileri avucunun içine alır. Yine Schmidt’in ön plana çıktığı 10 dakikalık “Soup“ diğer grup elemanlarınında üstün performansı sayesinde müthiş bir progressive jam halini almıştır. Ayrıca Kenji “Damo“ Suzuki belki de en iyi vokal performanslarından birini bu albümde gerçekleştirmiştir.
Future Days (1973) : Can bu albümde kariyerlerindeki en melodik parçalarına imza atmıştır. Özellikle gitarist Micheal Karoli’nin gitar partisyonları bu albümün temelini oluşturmaktadır. 20 dakika uzunluğunda olan “Bel Air“de Karoli inanılmaz bir performans sergileyerek haklı olarak bu albümün kahramanı olmuştur. Fakat “Future Days“ vokalist Kenji “Damo“ Suzuki’nin grup ile son çalışmasıdır.
Soon Over Babaluma (1974) : Dano’nun ayrılması ile birlikte vokale gitarist Micheal Karoli geçti. Aslında Kroli’nin sesi ve vokal tekniği neredeyse Damo ile aynı olduğundan grubun hayranları arasında bu ayrılık çabuk geçiştirildi. Micheal Karoli gitar yanında reggae tarzı bir parça olan “Dizzy Dizzy“ ve “Come Sta, La Luna“da keman’da çalmıştır. Albümde hissedilen bir başka değişiklik de “Soon Over Babaluna“ senfonik rock severleri de tatmin edebilecek olmasıdır. Irmin Schmidt’in vokal yaptığı “Come Sta, La Luna“ ise albümün çıkış parçası olmuştur.
Landed (1975) : Artık Punk rüzgarının iyice hissedildiği dönemde Can’de sound’larını biraz daha sertleştirerek katıksız bir Rock albümü ile piyasaya çıktılar. Albüm Can dinleyicisine fazla yakın olmayan “Full Moon On The Highway“ isimli hard rock bir parça da barındırıyordu. Yine elektronik seslerin ön plana çıktığı ”Hunters and Collectors” ise eski Can sounduna yakın bir parça idi. Bu parçada vokaller Irmin Schmidt’e aittir.
Flow Motion (1976) : 1976 senesi ile birlikte grupta anlaşmazlıklar da su üstüne çıkıyordu. Holger Czukay farklı birşeyler yapmak arzusunda idi ve neredeyse “Flow Motion”nın kayıtlarında stüdyoya uğramadı. Bu boşluğu jazz-rock grubu Traffic’den Rosko Gee doldurdu. Grubun en sönük çalışmalarından olan albümde “I Want More”albümü sırtlayan parça olmuştur.
Saw Delight (1977) : Holger Czukay gruba geri dönmüş ve album kayıtlarına eşlik etmişti. Fakat huzursuzlukların bittiğini söylemek güçtür. Bu gergin ortam albüme de yansımış ve Can yine Traffic’den gelen perküsyonist Rebop Kwaku Baah’ın varlığına rağmen R&B hatta pop etkileri taşıyan tatsız bir albüme imza atmıştır.
Out of Reach (1978) : Yeni albüm çalışmaları ile beraber Czukay’ın gruptan ayrıldığı basına resmen duyuruldu. Bas gitara tekrar Rosko Gee çağrıldı. Albümde “Can Can” ismli belki de son dönem sıkıntılarını anlatan parça öne çıkıyordu. “Saw Delight” ile karşılaştırıldığında daha özgün bir çalışma olduğu söylenebilir.
Can (1979) : Can bu albümde köklerine dönmüştür. “Landed” sonrası çıkan ortalama albümlerden sonra hayranların yüzünü güldüren bu çalışma ile eski günlerine tekrar döndüler. Beraberinde konserlere de başlayan grup orjinal vocalist Malcol Mooney ile de görüşmelere başladı.
Rite Time (1989) : 10 yıllık bir aradan sonra vokalde Malcom Mooney ile bir come back albümü yapan Can yine dinamik ve üstün bir performans ile hayranlarının karşısına çıktı. Grubun 70’ler de yakaladığı (bir çok dinazor rock grubu gibi) başarıyı asla elde edemediler ama yine kolaya kaçmadan, akıllarda kalan bir album yaptıklarını söylemek doğru olur.
Can 1997 senesinde çıkardığı “Sacrilege” sonrası uzun bir sessizliğe gömüldü. Bilindiği kadarıyla aralarından sadece Holger Czukay aktif müziğe devam etmektedir.
Diskografi Puanlama
Delay (1968) ***
Prehistoric Future (1968) **
Monster Movie (1969) ****
Soundtracks (1970) ****
Tago Mago (1971) ****
Ege Bamyasi (1972) *****
Future Days (1973) ****
Soon Over Babaluma (1974) ****
Limited Edition (1974) ***
Landed (1975) ****
Unlimited Edition (1976) ****
Flow Motion (1976) ***
Saw Delight (1977) ***
Cannibalism 1 – Boxset/toplama **
Out of Reach (1978) **
Can (1979) ***
Inner Space (1985) ****
Rite Time(1989) ***
Cannibalism 2 (1990) – Boxset/toplama ****
Cannibalism 3 (1990) – Boxset/toplama ***
Can Anthology (1994) – Boxset/toplama ****
Sacrilege (1997) **
Can Live (1999)- 71-77 arası konser kayıtları *****
Box (Compilation) – toplama ****
Özel yazı dizimizi şimdilik, Caravan ile noktalayacağız.
Caravan esas olarak Canterbury tarzının İngiltere’de ki iki önemli temsilcisi olan Wilde Flowers ve Soft Machine’de çalmış müzisyenler tarafından 1968 senesinde kurulmuştur. Grubun orijinal kadrosu Pye Hastings (Gtr/Voc), Dave Sinclair (Kybds), Dave’in kuzeni Richard Sinclair (Bass/Voc) ve Richard Coughan (Drms)’dan oluşuyordu.
Richar Sinclair Caravan dışında Camel ile de çalışmış ve ayrıca yan proje olarak Hatfield & The North ve National Health isimli grupları da kurmuştur. Caravan “Canterbury sound” tarzının oluşmasında çok önemli bir grup olmuştur, olamaya da devam etmektedir. Grubun ilk albümü “Caravan” jazz ve psychedelia arasında gidip gelen bir yapıya sahipti. Fakat ikinci albümleri “If I Could Do It All Over Again” ile progressive ve jazz ile birlikte klasik müzik de Caravan müziğinde kendine yer edindi. Grup üçüncü albümleri “In the Land of Grey and Pink” ile birlikte daha kompleks bir müziğide benimsemeye başladı. Bu albüm progressive rock tarihine bir klasik olarak geçmiştir. Mayıs 1972 tarihli bir sonraki albüm “Waterloo Lily”de Caravan sırtını daha çok jazz’a dayadı. Bu albümde koyu bir jazz takipçisi Richard Sinclair’de ağırlığı fazlasıyla hissedilmektedir. “For Girls Who Grow Plump in the Night” ile Caravan yönünü daha senfonik bir yapıya kaydırdı. Bu çalışma ile birlikte Caravan “Canterbury sound”a da bir son vermişti. Bir sonraki live albümde grup senfoni orkestrası eşliğinde çalarak, bu senfonik yapıyı daha da güçlendirdi.
1975 tarihli “Cunning Stunts” ile grupta gelgitler ve kadro değişiklikleri de başladı. Caravan halen müzik serüvenine devam etmekte ve İngiltere başta olmak üzere konserlerde sevenleri ile buluşmaktadır. Grup 2002 senesinde 28 yıl sonra ilk defa ABD’de Nearfset organizasyon’unda sahne almıştır. Şimdi dilerseniz grubun stüdyo albümelerine kısa yorumlar ekleyerek bir bakalım ;
Caravan (1968) : Grubun ilk albümüne İngiliz folk ve psychedelic rock’ın bir karışımı diyebiliriz. Fakat bu psychedelic alt yapıya rağmen albümdeki parçalar son derece melodik…özellikle Hastings’in gitarı ve Dave Sinclair’in org partisyonları albümün esas ses örgüsünü benimsemiş. Gruba “Love Song With Flute” isimli parça da Brian Hopper flütü ile eşlik etmiştir.Albümde ki en progressive parçanın 8 dakikalık “Where But For Caravan Would I ?” olduğunu söyleyebiliriz. Zaman zaman duyulan akustik folk gitarın yanında bazı bölümlerde jazz ve heavy rock ögelere de rastlamanın mümkün olduğu albümü grup için tatmin edici bir başlangıç olarak düşünebiliriz.
If I Could Do It All Over Again, I’d Do It All Over You (1970) : Caravan ikinci albümlerinde de folk ve psych elementlere yer vermiş. Ama gruba albümde katkıda bulunan Jimmy Hastings (Pye Hastings ile bir akrabalığı yoktur) saksafon ve flüt’ü ile sound’a daha fazla jazz katmış. Albümde göze (aslında kulağa) çarpan parça grubun ilerde klasikleri arasında anılacak olan 14 dakikalık bir jam olan “For Richard” olmuştur.
In The Land of Gray and Pink (1971) : Caravan’nın en iyi albümleri sıralandığında banko listede olan çalışma grubun folk ile olan yakınlaşmasının da son örneğidir. İşin ilginç yanı albümün öne çıkan parçasının grup içinde jazz’dan sorumlu Richard Sinclair imzasını taşıyan “Golf Girl” isimli tipik bir İngiliz folk şarkısı olmasıdır. Ayrıca albümün genelinde vokaller Richard Sinclair’e aittir. Albümde dikkat çeken diğer parçaları olarak David Sinclair’ın orgunun ön plana çıktığı “Winter Wine” ve 23 dakikalık uzunluğu ile senfonik rock sularında gezinen “Nine Feet Underground” sayılabilir. Bu arada Caravan albümlerinin olmazsa olmazı jam session’lar yine yerli yerinde duruyor.
Waterloo Lily (1972) : 1971 sonlarında Dave Sinclair gruptan ayrıldığını açıkladı. Sinclair’den boşalan yere daha önce Matching Mole’da (Robert Wyatt’ın grubu) çalmış olan Stephen Miller geldi. Miller org dışında son derece yetenekli bir jazz piyanist’i olması grubun yeni albümünde yoğun bir jazz etkisi yaratmıştır. Albümün jazz rock denemeleri açılış parçası olan “Nothing At All” ve “It’s Coming Soon” olmuştur. Fakat albümün en önemli çalışması 12 dakika uzuluğunda ve senfoni orkestrası eşliğinde çalınmış olan “The Love I Your Eye” olmuştur.
For Girls Who Grow Plump in the Night (1973) : Grupta kopmalar yeni albümün stüdyo çalışmalarında devam etti. Önce Dave Sinclair’ın yerine gelen Stephen Miller ardından grubun ağır toplarından Richard Sinclair Caravan’dan ayrıldı. Yeni albümün kayıtları sırasında gruba Derek Austin (kybds) ve Stuart Evans (bass) katıldı. Fakat her iki müzisyenin de uyum sorunu yaşaması yüzünden bas gitar’a John G. Perry geldi. Pye Hasting’in ikna ettiği Dave Sinclair’de 2 yıllık bir ayrılıktan sonra tekrar klavyesinin başına oturdu. Albümde viola çalan Geoff Richardson konserler sırasında grubun resmi elamanı olarak lanse edildi. Bu albümde yine senfoni orkestrası ile çalışan Caravan “In the Land of Grey and Pink” den sonra ikinci en önemli albümüne imza attı.
Caravan And The New Symphonia (1974) : Senfonik Rock ile iyiden iyiye yakınlaşan Caravan artık saf bir Senfonik Rock çalışma ile sevenlerinin karşısına çıktı. Diğer albümler de yer alan jazz, folk hatta progressive temalardan eser olmayan yeni albüm sadece ve sadece Alan Parsons, ELO tarzı senfonik rock hayranlarına önerilebilecek vasat bir çalışma olarak hafızalara kazındı. Albümde If I Could....’da yer alan “For Richard” ve Waterloo Lily’de yer alan “The Love In Your Eye” isimli parçaların senfonik yorumları albümün en dikkat çeken parçaları olmuştur.
Cunning Stunts (1975) : Caravan 1975 senesine yine bir ayrılık ile girdi. Bascı John G. Perry gruptan ayrıldı ve yerine Curved Air’den Mike Wedgwood geldi. Wedgwood2un aynı zamanda iyi bir vokalist olamsı ile birlikte grup Hastings + Wedgwood ile çift solistli formatına da geri dönmüş oluyordu. Pye Hastings sadece “Stuck In A Hole” ve “No Backstage Pass” isimli parçalarda vokal yapmıştır. Albümün eski Caravan günlerini hatırlatan parça ise Geoff Richardson’nın viola soloları ile ön plana çıkan 17 dakika uzunluğa sahip “Dabsong Conshirtoe” olmuştur. Tüm bunlara rağmen Cutting Stunts grubun kariyerinde vasat bir albüm olmaktan kurtulamamıştır.
Blind Dog At St.Dunstans (1976) : Cunning Stunts sonrası Dave Sinclair kişisel sorunlarını bahane ederek Caravan’dan tekrar ayrıldı. Yerine is Richard Sinclair’ın grubun National Health’den Jan Sheelhaas gruba katıldı. Oldukça melodik bir müzikal yapıya sahip olan albüm de “Grubby Little Oik” isimli Hastings bestesi sivrilse de Caravan bu albümü ile de beklenen patlamayı gerçekleştirememiştir.
Better By Far (1977) : Maalesef Caravan’da işler hiç de iyi gitmiyordu. Mike Wedgwood grubun soundunun fazla pop olduğunu düşünerek Better By Far’ın kayıtları sırasında Caravan’dan ayrıldığını açıklıyordu. Wedgwood’dan boşalan yere Wolf’dan Dek Messecar gelecekti. Fakat bu güçlü transfere rağmen albümde Geoff Richardson’nun violası ile kotartığı enstrümental parça “The Last Unicorn”, Pye Hastings’e ait “Nightmare” ve Scheelhass imzalı “Man In car” dışında en fanatik Caravan hayranlarının bile kabul edemediği bir çalışma olmuştur.
The Album(1980) : Pop ile flört Caravan’nın 1980 tarihli The Album isimli çalışmasında da devam etti. 2.bir Genesis vakası olarak adlandırılabilecek bu durum en sonunda grubun dağılması ile son bulacaktı. (maalesef Genesis devam kararı almıştı). Grup 1982 senesinde Geoff Richardson, Mike Vedgwood, Pye Hastings, Dave Sinclair ve Richard Coughlan’dan oluşan kadrosu ile bir veda konseri verdi ve 15 yıllık bir suskunluğa gömüldü.
The Battle of Hastings (1995) : Geçen 15 yıllık sürede Pye Hastings gerçekten grubu tekrar toplamak için bir savaş vermişti. Orijinal kadrodan sadık dost davulcu Richard Coughlan ve Dave Sinclair teklife olumlu cevap verirken Richard Sinclair bu beraberliğe pek sıcak bakmamıştı. Bas gitar’a ise daha önce Juicy Lucy, Savoy Brown gibi boogie/blues rock gruplarda çalmış olan Jim Leverton geldi. Ayrıca son kadroda yer alan Geoofrey Richardson (Viola)’da kadroya katıldı. Caravan bu albüm ile fanları tatmin eden bir geri dönüş yaşadı.
Grup 1996 yılında eski hit parçaların yeni yorumlarını yer aldığı “All Over You” isimli çalışmayı piyasaya sürdü. 1999’da “All Over You..Too” ile aynı tarzda bir albüm yayınlayan Caravan 2002 yılına kadar turneler ve konserler ile geçti. Fakat aynı yıl Dave Sinclair bir kez daha gruptan ayrıldı ve yerine 1976/1979 tarihlerinde grupta yer alan Jan Schelhaas tekrar geri geldi.
The Unauthorised Breakfast Item (2003) : Caravan Hastings, Coughlan, Leverton, Richardson ve Schelgaas’dan oluşan kadrosuyla yeni albümün çalışmalarına başladı. Merakla beklenen albüm gerek grubun takipcileri gerek eleştirmenler tarafından olumlu bulundu. Caravan tam 38 yıldır Pye Hastings ve Richard Coughlan’nın liderliğinde yoluna tam gaz devam ediyor.